Đợt nắng nóng thứ năm trong mùa hè tại Vương quốc Anh đã “gây ra những thách thức đặc biệt cho hệ thống đường sắt”, sau khi hai vụ trật bánh tàu hỏa xảy ra trong vòng chưa đầy 24 giờ.
Tai nạn trật đường ray ngày 13/8 tại Sussex, Anh. Ảnh: The Guardian
Theo báo Anh The Guardian, ngày 14/8, Cảnh sát Giao thông Anh (BTP) xác nhận các toa cuối của một đoàn tàu thuộc hãng Greater Anglia bị trật bánh nhưng vẫn “giữ nguyên tư thế thẳng đứng” tại ga Wickford ở Essex. Vụ tai nạn không ghi nhận về thương vong.
Đoàn tàu gặp sự cố tại Essex đang di chuyển từ Southend đến ga Liverpool Street với khoảng 40 hành khách trên tàu. Tàu rời ga Rayleigh lúc 14h06 nhưng không thể đến ga Wickford lúc 14h11 theo kế hoạch.
Trước đó, ngày 13/8, hai người bị thương nặng khi một số toa tàu của hãng Southern trật khỏi đường ray gần Lewes (Đông Sussex) và bị lật nghiêng, khiến hành khách mắc kẹt bên trong. Khoảng 150 hành khách trên chuyến tàu từ London Victoria đi Eastbourne đã được sơ tán. Hai người bị thương nặng được đưa đến các trung tâm y tế điều trị.
Một thông báo trên trang web của National Rail cho biết tất cả các tuyến đường sắt giữa Wickford và Southend Victoria đã bị đóng cửa. Các chuyến tàu chạy giữa London Liverpool Street và Southend Victoria không thể hoạt động.
Cơ quan Điều tra Tai nạn Đường sắt (RAIB) thông báo trên mạng xã hội X rằng đã cử nhân viên đến hiện trường để thu thập thêm bằng chứng.
Ông Martin Frobisher, Giám đốc phụ trách kỹ thuật và an toàn của mạng lưới đường sắt Anh Network Rail, cho biết công ty đang “khẩn trương tìm hiểu tình hình và cung cấp sự hỗ trợ cần thiết”. Ông kêu gọi mọi người không suy đoán về nguyên nhân của các vụ trật bánh tại Wickford và Lewes, đồng thời khẳng định Network Rail sẽ tiến hành điều tra nội bộ để làm rõ các nguyên nhân và yếu tố liên quan.
Ông Frobisher cho biết: “Thời tiết nắng nóng và khô hạn chưa từng có trong mùa hè này đã đặt ra những thách thức đặc biệt đối với hệ thống đường sắt. Để ứng phó, chúng tôi đã triển khai thêm một số biện pháp chủ động nhằm quản lý và giảm thiểu tác động, bao gồm việc giám sát chặt chẽ nhiệt độ đường ray, áp dụng các quy định hạn chế tốc độ khi cần thiết, cũng như lập kế hoạch thay thế, tu bổ đường ray phù hợp với điều kiện nhiệt độ cao”.
Ông nói thêm: “Chúng tôi cũng sẽ tiến hành các cuộc điều tra nội bộ, trong đó xem xét mọi nguyên nhân và yếu tố có thể xảy ra. Tôi hiểu rằng công chúng sẽ lo ngại trước tin tức về hai vụ trật bánh tàu chở khách trong một khoảng thời gian ngắn, nhưng tôi muốn trấn an họ rằng hệ thống đường sắt của Anh vẫn thuộc hàng an toàn nhất thế giới và an toàn luôn là ưu tiên hàng đầu của chúng tôi”.
Ông John Whitehurst, Giám đốc điều hành của Greater Thameslink Railway (GTR), đơn vị vận hành tuyến Southern, đã biểu dương bốn nhân viên đường sắt có mặt trên chuyến tàu gặp sự cố tại Lewes, gồm lái tàu, giám sát viên trên tàu, một lái tàu dự phòng và một nhân viên đang trong thời gian nghỉ ca. Theo các báo cáo ban đầu, họ đã “hành động nhanh chóng để đảm bảo an toàn cho tuyến đường sắt và hỗ trợ hành khách trong quá trình sơ tán”.
Sau sự cố, ông Whitehurst khẳng định hệ thống đường sắt vẫn an toàn trong điều kiện thời tiết nắng nóng. Ông chia sẻ với chương trình Today của đài BBC Radio 4 rằng các vụ trật bánh là điều “cực kỳ hiếm gặp”, đồng thời nhấn mạnh đây “là một sự cố rất nghiêm trọng và tôi vô cùng lấy làm tiếc về điều đó”.
Ông Richard Bowker, cựu Chủ tịch Cơ quan Đường sắt Chiến lược, cũng phát biểu trong chương trình này rằng cuộc điều tra sẽ xem xét tác động của nhiệt độ đối với đoạn đường ray bị hư hại, bao gồm cả việc liệu nền đất bên dưới đường ray có bị khô nứt hay không.
Ông James MacCleary, Nghị sĩ đảng Dân chủ Tự do đại diện khu vực Lewes, chia sẻ với đài Times Radio rằng đã có những lo ngại về việc đường ray trở nên “gập ghềnh hơn đôi chút trong những tháng gần đây” tại khu vực này do ảnh hưởng của các đợt nắng nóng kéo dài.
Gareth Dennis, một kỹ sư đường sắt, cho biết mặc dù chưa có bằng chứng xác thực nào liên kết hai vụ trật bánh này, nhưng “xác suất xảy ra hai vụ trật bánh tương tự nhau trong thời gian ngắn tại khu vực nóng nhất cả nước mà không có nguyên nhân chung là cực kỳ thấp”.
Kỹ sư này nói thêm nhiều khả năng các vụ trật bánh do hiện tượng đường ray bị biến dạng vì nhiệt, khi các thanh ray thép giãn nở do nhiệt độ cao và bị uốn cong đột ngột dưới sức nặng của đoàn tàu đang chạy qua, mặc dù cũng có thể có những nguyên nhân khác.
Xueyu Geng, giáo sư chuyên ngành kỹ thuật nền đất tại Đại học Warwick, cho biết ray thép thường giãn nở đáng kể trong điều kiện nhiệt độ cực cao; cứ nhiệt độ tăng 1 độ C thì mỗi km đường ray sẽ giãn nở thêm khoảng 11 mm.
“ Nếu vấn đề nằm ở sự sai lệch vị trí đường ray, thì nguyên nhân có thể là do sự giãn nở vì nhiệt khiến các thanh ray bị biến dạng và cong vênh,” John Lawrence, Chủ tịch Mạng lưới Kỹ thuật Đường sắt thuộc Viện Kỹ thuật và Công nghệ (IET), chia sẻ với Trung tâm Truyền thông Khoa học (Science Media Center).
“Áp lực này có thể gia tăng do thời tiết nắng nóng kéo dài suốt nhiều ngày đêm, khiến nhiệt lượng không thể thoát ra ngoài”, ông nói thêm.