Ngày 6/4, Cục Hải quan cho biết, trong thời gian từ 15/10/2025 đến 15/03/2026, toàn ngành đã chủ trì, phối hợp bắt giữ và xử lý 8.879 vụ; trị giá vi phạm ước tính khoảng 8.041 tỷ đồng.
Hải quan Lào Cai kiểm tra hàng nhập khẩu qua Cửa khẩu quốc tế đường bộ Kim Thành, tỉnh Lào Cai. Ảnh minh họa: Vũ Sinh/TTXVN
Theo đó, có 83 vụ hành vi có dấu hiệu hình sự và 8.796 vụ có hành vi vi phạm hành chính. Cơ quan Hải quan khởi tố 10 vụ; chuyển nguồn tin, kiến nghị khởi tố 55 vụ, đang tiếp tục điều tra, xác minh 18 vụ có dấu hiệu hình sự.
Cục Hải quan nhận định, buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả vẫn diễn biến phức tạp, có xu hướng gia tăng trên các tuyến biển và biên giới đường bộ, tuy nhiên chưa phát sinh điểm nóng. Các lực lượng chức năng đã tăng cường kiểm tra, kiểm soát chặt chẽ hoạt động xuất nhập khẩu tại cửa khẩu, tuyến và địa bàn; qua đó kịp thời phát hiện, xử lý các hành vi vi phạm.
Các hành vi vi phạm chủ yếu là buôn bán, vận chuyển hàng cấm và khai sai quy định hải quan. Hàng hóa vi phạm tập trung vào các mặt hàng có lợi nhuận cao như: ma túy, pháo nổ; rượu ngoại, thuốc lá, bánh kẹo, thực phẩm chức năng; hàng giả về nhãn hiệu, chất lượng; cùng các mặt hàng thực phẩm, nông sản, thủy sản không rõ nguồn gốc, không bảo đảm an toàn.
Đáng chú ý, nổi lên tình trạng lợi dụng hoạt động thương mại điện tử và mạng xã hội như Shopee, Lazada, Sendo, Facebook, TikTok, Zalo, YouTube… cùng dịch vụ bưu chính, chuyển phát nhanh để buôn lậu, kinh doanh hàng giả, hàng kém chất lượng, hàng không rõ nguồn gốc với phương thức, thủ đoạn ngày càng tinh vi.
Cục Hải quan cho biết, tuyến biển tiếp tục là địa bàn trọng điểm, chiếm tỷ trọng vi phạm lớn nhất với 4.956/8.879 vụ, tương đương 55,8% tổng số vụ phát hiện, bắt giữ và xử lý. Hoạt động vi phạm chủ yếu tập trung tại các cảng biển lớn thuộc địa bàn quản lý của các Chi cục Hải quan khu vực II, III, XII…
Trong số đó, nổi lên một số hành vi vi phạm liên quan đến xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ đối với nhãn hiệu; hành vi khai báo sai về tình trạng pháp lý, phạm vi bảo hộ quyền sở hữu công nghiệp; vi phạm quy định về nhãn hàng hóa; cũng như tình trạng nhập khẩu hàng hóa không đáp ứng các điều kiện, tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật theo quy định của pháp luật.
Trên tuyến đường bộ, đã phát hiện, bắt giữ 2.569, chiếm 28,9% tổng số vụ vi phạm, chủ yếu tại các tuyến biên giới Việt - Trung, Việt - Campuchia. Các đối tượng lợi dụng chính sách tạo thuận lợi trong xuất nhập khẩu và ưu đãi cư dân biên giới để buôn lậu, vận chuyển trái phép hàng hóa qua biên giới với thủ đoạn cất giấu, trà trộn trong người và hành lý. Mặt hàng vi phạm chủ yếu gồm ngoại tệ, thuốc lá, điện thoại di động, thực phẩm đông lạnh, vàng, thuốc lá điện tử… có xu hướng gia tăng.
Trên tuyến hàng không, đã phát hiện, bắt giữ và xử lý 423 vụ, chiếm 4,76%, với trị giá vi phạm ước tính khoảng 272,9 tỷ đồng, chủ yếu tại các cửa khẩu sân bay quốc tế Nội Bài, Tân Sơn Nhất, Đà Nẵng. Đối với tuyến chuyển phát nhanh, bưu điện, đã phát hiện, xử lý 703/8.879 vụ, chiếm 7,92%, với trị giá vi phạm khoảng 410,4 tỷ đồng.
Từ nay đến hết năm 2026, Cục Hải quan xác định, tiếp tục triển khai các nhiệm vụ trọng tâm nhằm kiểm soát buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả.
Các đơn vị sẽ triển khai các chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ và các ban chỉ đạo liên quan; xây dựng kế hoạch phù hợp với từng địa bàn để nâng cao hiệu quả kiểm soát.
Lực lượng chức năng tăng cường áp dụng các biện pháp nghiệp vụ, kiểm tra chặt chẽ hàng hóa, phương tiện và hành khách xuất nhập cảnh. Các loại hình có rủi ro cao như gia công, tạm nhập tái xuất, chuyển cửa khẩu, quá cảnh sẽ được kiểm soát chặt.
Bên cạnh đó, việc kiểm soát ma túy được triển khai trên tất cả các tuyến, địa bàn. Các thông tin liên quan được xử lý kịp thời, bảo đảm bí mật. Lực lượng hải quan tiếp tục phối hợp với các lực lượng chức năng trong đấu tranh các chuyên án.
Ngoài ra, thu thập, phân tích thông tin được tăng cường nhằm kịp thời phát hiện vi phạm. Các đơn vị tập trung kiểm soát các mặt hàng trọng điểm như hàng cấm, hàng giả, hàng vi phạm quyền sở hữu trí tuệ.