Ngày 31/7, trao đổi với báo chí, Phó Chủ tịch UBND TP Hà Nội Nguyễn Xuân Lưu chia sẻ về mục tiêu, lộ trình và giải pháp triển khai thí điểm mô hình xã, phường xã hội chủ nghĩa tại Thư Lâm và Phúc Thịnh.

Vì sao TP Hà Nội lựa chọn Thư Lâm và Phúc Thịnh triển khai thí điểm mô hình xã, phường xã hội chủ nghĩa, thưa ông?

Chủ trương xây dựng thí điểm mô hình xã, phường xã hội chủ nghĩa được triển khai từ sự chỉ đạo của đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm trong buổi làm việc với Ban Thường vụ Thành ủy Hà Nội. Ngay sau đó, Thành ủy, HĐND, UBND TP Hà Nội đã khẩn trương ban hành các nghị quyết, kế hoạch và quyết định phê duyệt đề án để triển khai.

Việc lựa chọn xã Thư Lâm và Phúc Thịnh được cân nhắc trên nhiều tiêu chí như vị trí địa lý, nền tảng văn hóa, tiềm năng phát triển, chất lượng đội ngũ cán bộ và đặc biệt là tinh thần đoàn kết, sự đồng thuận của nhân dân.

Tuy nhiên, đây không phải là đề án dành riêng cho hai địa phương. Với 9 nhóm giải pháp và 54 tiêu chí, toàn bộ 124 xã, phường còn lại của Hà Nội đều có thể nghiên cứu, lựa chọn các tiêu chí phù hợp với điều kiện thực tế để triển khai. Thành phố kỳ vọng đến thời điểm sơ kết, tổng kết đề án sẽ không chỉ có hai địa phương đạt kết quả mà nhiều xã, phường khác cũng hình thành mô hình xã hội chủ nghĩa theo điều kiện của mình.

Trên cơ sở các chủ trương mới của Trung ương, đặc biệt là Nghị quyết Trung ương 3 khóa XIV, Hà Nội sẽ tiếp tục nghiên cứu, bổ sung và hoàn thiện các tiêu chí để mô hình ngày càng sát thực tiễn.

Chúng tôi tin tưởng rằng với quyết tâm của cả hệ thống chính trị, sự đồng thuận của nhân dân và sự ủng hộ của dư luận xã hội, mô hình thí điểm sẽ từng bước được nhân rộng trên toàn địa bàn Thủ đô. Mục tiêu đến năm 2035, Hà Nội trở thành Thủ đô xã hội chủ nghĩa, bắt đầu từ nền tảng các xã, phường.

Trong 54 tiêu chí của đề án, hai tiêu chí "sự hài lòng" và "hạnh phúc" khá định tính và khó đo lường. Thành phố sẽ cụ thể hóa các tiêu chí này như thế nào để bảo đảm triển khai thực chất, thưa ông?

Trong 54 tiêu chí, có 52 tiêu chí định lượng rất cụ thể, chỉ có 2 tiêu chí tổng hợp là sự hài lòng và hạnh phúc. Trên cơ sở 54 tiêu chí đó, Thành phố đã giao các sở, ngành nghiên cứu với 18 nhiệm vụ cụ thể để phân tích, đánh giá và bổ sung để các tiêu chí dễ hiểu, dễ thực hiện và người dân có thể kiểm chứng bằng kết quả cụ thể.

Trong quá trình thí điểm, thành phố sẽ thường xuyên đánh giá, rà soát và điều chỉnh nếu cần thiết để các tiêu chí thực sự đi vào thực chất. Mục tiêu cuối cùng là nâng cao chỉ số hài lòng và chỉ số hạnh phúc của người dân.

Trong quá trình xây dựng Luật Thủ đô, Quy hoạch Thủ đô tầm nhìn 100 năm cũng như các chương trình, nghị quyết phát triển của thành phố, Hà Nội đều xác định "hạnh phúc của nhân dân" là đích đến cao nhất của mọi chủ trương, chính sách. Bất cứ việc gì chúng ta làm cũng hướng tới mục tiêu cuối cùng là vì hạnh phúc của người dân.

Khi vận hành chính quyền địa phương hai cấp, các xã, phường cũng gặp một số áp lực. Với hai địa phương được lựa chọn thí điểm mô hình xã, phường xã hội chủ nghĩa, thành phố sẽ đồng hành như thế nào, thưa ông?

Chúng tôi không cho rằng đây là áp lực đối với hai xã, mà là niềm vinh dự. Qua làm việc, chúng tôi thấy đội ngũ cán bộ của Thư Lâm và Phúc Thịnh đều rất phấn khởi, tự hào khi được thành phố lựa chọn là địa bàn thí điểm.

Với TP Hà Nội, ngay từ khi xây dựng đề án đã thành lập Ban Chỉ đạo do Chủ tịch UBND TP làm Trưởng Ban. Tôi được phân công làm Phó Ban Chỉ đạo. Ngay từ những ngày đầu triển khai, chúng tôi đã có các buổi làm việc, trao đổi, thảo luận để thống nhất từ thành phố đến xã những nội dung triển khai.

Trong thời gian tới, thành phố sẽ tiếp tục xây dựng các cơ chế cho hai xã để có động lực, nhân lực và nguồn lực phát triển. Hai xã đều có quy hoạch phát triển đồng bộ, nhiều công trình hạ tầng lớn của Thủ đô đang hướng về khu vực này. Trong tương lai, đây sẽ trở thành khu vực chuyển tiếp quan trọng giữa đô thị trung tâm với vùng phát triển mới của Hà Nội và các địa phương lân cận.

Chúng tôi tin tưởng chủ trương này của Đảng, Nhà nước và của Thành phố sẽ được lan tỏa không chỉ trong hệ thống chính trị mà đặc biệt là với nhân dân, với những người con của Thư Lâm, Phúc Thịnh.

Với 124 xã, phường còn lại, từ bây giờ thành phố sẽ triển khai những nội dung gì để xây dựng xã hội chủ nghĩa, thưa ông?

Thành phố đã chỉ đạo toàn bộ các xã, phường nghiên cứu đầy đủ 54 tiêu chí và 9 nhóm giải pháp để lựa chọn những nội dung phù hợp với điều kiện thực tế của từng địa phương.

Không bắt buộc tất cả các địa phương phải triển khai đồng thời toàn bộ 54 tiêu chí. Mỗi nơi có thể lựa chọn các tiêu chí phù hợp với điều kiện kinh tế, văn hóa, giáo dục, y tế, phát triển kinh tế... để triển khai ngay từ năm 2026, sau đó tiếp tục bổ sung theo lộ trình.

Đối với những địa phương có điều kiện tương đồng như Thư Lâm và Phúc Thịnh, hoàn toàn có thể triển khai đồng bộ toàn bộ các tiêu chí nếu đủ nguồn lực và điều kiện thực hiện.

Vậy Thành phố đặt kỳ vọng gì đối với hai địa phương được lựa chọn thí điểm xây dựng mô hình xã, phường xã hội chủ nghĩa, thưa ông?

Thành phố tin tưởng đề án của Hà Nội với hai xã Thư Lâm và Phúc Thịnh sẽ được thực hiện sớm nhất, đạt kết quả cụ thể nhất. Lãnh đạo thành phố sẽ luôn đồng hành để sẵn sàng điều chỉnh những gì phù hợp với thực tiễn để hai xã có điều kiện phát triển.

Đồng thời, thành phố cũng sẵn sàng ưu tiên bố trí các nguồn lực cần thiết để hai địa phương phát triển, tạo hiệu ứng lan tỏa, thu hút các xã, phường khác cùng tham gia thực hiện mô hình.

Xin cảm ơn ông!