Đây là yêu cầu tuân thủ pháp luật, nền tảng để chuẩn hóa hoạt động kinh doanh, nâng cao năng lực quản trị và phát triển bền vững trong nền kinh tế số.

Kê khai đầy đủ các nghĩa vụ về thuế

Tại Hội thảo "Những quy định quan trọng khi triển khai chính sách thuế mới - Thuế và hóa đơn điện tử trong TMĐT và bán hàng đa kênh" do Cục Thông tin và Truyền thông Chính phủ (Văn phòng Chính phủ) đồng chủ trì cùng Cục Thuế (Bộ Tài chính) và phối hợp với Công ty CP Công nghệ Sapo chiều 20/7, bà Nguyễn Thị Lan Anh, Trưởng ban Pháp chế (Cục Thuế) cho biết, Nghị định 253/2026/NĐ-CP liên quan trực tiếp đến thuế thu nhập cá nhân (TNCN) đối với hoạt động TMĐT, kinh doanh trên nền tảng số và đặc biệt với những người bán hàng đa kênh. 

Điểm cần lưu ý khi kinh doanh qua sàn giao dịch TMĐT hay mạng xã hội tương tự như kinh doanh theo truyền thống, đó là vẫn xác định doanh thu, nghĩa vụ thuế căn cứ vào chủ thể, ai là người kinh doanh và bản chất hoạt động kinh doanh là gì? loại thu nhập và doanh thu thực tế phát sinh bao nhiêu?... Hộ kinh doanh qua nhiều kênh vẫn phải xác định bản chất hoạt động kinh doanh, tổng doanh thu để kê khai nộp thuế theo đúng quy định.

Tuy nhiên, hộ kinh doanh hay cá nhân kinh doanh trên nền tảng TMĐT phải làm rõ phạm vi thu nhập từ TMĐT dựa trên nền tảng số và các hoạt động kinh doanh tương tự. Các KOL/KOC/affiliate/freelancer hoặc là những người sáng tạo nội dung thông tin số… là cách gọi phổ biến trên thị trường, còn vẫn phải xác định doanh thu thực tế.

Về xác định nghĩa vụ thuế của cá nhân kinh doanh, đối với cá nhân cư trú có thu nhập từ kinh doanh, theo Luật Thuế TNCN, Nghị định 68, Nghị định 253 đều xác định rõ từng nhóm ngành nghề hoạt động sẽ có thuế suất tương ứng. “Trường hợp cá nhân đồng thời bán hàng trên các nền tảng hoặc có những sản phẩm, dịch vụ nội dung thông tin số cần phải phân loại rõ những nhóm thuế suất khác nhau. Đáng chú ý, nếu cá nhân cung cấp sản phẩm, dịch vụ nội dung thông tin số ấy cũng sẽ được xác định theo nhóm ngành nghề dịch vụ. Ví dụ, nếu đó là dịch vụ, áp dụng thuế thu nhập cá nhân 2%, thuế giá trị gia tăng 5%...”, đại diện Cục Thuế cho biết.

Trả lời câu hỏi của hộ kinh doanh ăn uống về việc mua nguyên liệu từ hộ sản xuất, chợ đầu mối hoặc các nguồn không có hóa đơn điện tử, ông Vũ Hồng Long, Phó trưởng phòng Thuế TP Hà Nội cho biết, chi phí được trừ khi xác định thu nhập tính thuế phải đáp ứng ba điều kiện: Chi phí phải phát sinh thực tế và liên quan đến hoạt động sản xuất, kinh doanh; có đầy đủ hóa đơn, chứng từ theo quy định của pháp luật; đối với khoản thanh toán từng lần từ 5 triệu đồng trở lên phải có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt theo quy định của pháp luật về thuế giá trị gia tăng.

Đối với trường hợp mua hàng hóa, dịch vụ trực tiếp của người sản xuất, nông dân, ngư dân hoặc người bán không thuộc đối tượng phải lập hóa đơn điện tử, hộ kinh doanh có thể lập bảng kê mua hàng hóa, dịch vụ không có hóa đơn để chứng minh chi phí được trừ. Bảng kê cần ghi đầy đủ thông tin định danh người bán, thông tin hàng hóa, số lượng, đơn giá và giá trị giao dịch.

Ngoài bảng kê, hộ kinh doanh cần lưu kèm các tài liệu chứng minh giao dịch thực tế như đơn đặt hàng, giấy xác nhận mua bán, phiếu giao nhận, phiếu nhập kho, phiếu cân hoặc chứng từ thanh toán để làm căn cứ hạch toán chi phí.

Bà Nguyễn Thị Thanh Hằng, Trưởng Ban Chính sách về hóa đơn điện tử (Cục Thuế) nhấn mạnh: Hoạt động bán hàng đa kênh được quản lý thống nhất theo một chủ thể, không tách doanh thu bán hàng tại cửa hàng hoặc là bán qua website, mạng xã hội hay một kênh khác để áp dụng ngưỡng doanh thu không chịu thuế, tức là phải tính tổng. 

Còn đối với sàn TMĐT thuộc đối tượng trách nhiệm khấu trừ, khai thuế đã khấu trừ cũng sẽ có quy định riêng, nhưng tổng doanh thu trên sàn vẫn tính vào tổng doanh thu chung của hộ kinh doanh.

Đơn giản hóa thủ tục thuế

Theo ông Mai Xuân Thành, Cục trưởng Cục Thuế, ngày 10/11/2025, Quốc hội đã thông qua Luật Quản lý thuế số 108, có hiệu lực thi hành từ ngày 1/7/2026 để triển khai đồng bộ, thống nhất và hiệu quả. Ngày 30/6/2026, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 252/2026 quy định chi tiết một số điều và biện pháp tổ chức hướng dẫn thi hành Luật Quản lý thuế và Nghị định số 254 quy định về hóa đơn điện tử, chứng từ điện tử.

Đây là những văn bản pháp lý quan trọng tạo nền tảng cho bước chuyển mạnh mẽ trong quản lý thuế theo hướng hiện đại, minh bạch, dựa trên dữ liệu quản lý rủi ro và quản lý tuân thủ; chuyển mạnh từ tư duy quản lý hành chính đơn thuần sang phục vụ, hỗ trợ và đồng hành với người nộp thuế (NNT); cắt giảm, đơn giản hóa các thủ tục hành chính nhằm tạo điều kiện thuận lợi nhất cho người dân, doanh nghiệp, hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh thực hiện nghĩa vụ thuế ngày càng thuận lợi, giảm chi phí tuân thủ, giảm hạn chế sai sót và đảm bảo công bằng, minh bạch.

Ông Mai Xuân Thành cho biết, thời gian tới, ngành Thuế sẽ tiếp tục đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính, cắt giảm và đơn giản hóa mạnh mẽ các thủ tục thuế để giảm tối đa thời gian và chi phí tuân thủ cho người dân và doanh nghiệp.

“Đặc biệt, ngành Thuế đẩy mạnh chuyển đổi số toàn diện và thực chất trong quản lý thuế, theo đó nâng cấp các nền tảng ứng dụng dịch vụ thuế điện tử, tăng cường kết nối liên thông, chia sẻ dữ liệu với các cơ quan tổ chức có liên quan, từng bước tự động hóa các quy trình đăng ký, kê khai, nộp thuế và các thủ tục liên quan. Mục tiêu xuyên suốt, ứng dụng dữ liệu và công nghệ để chủ động nhận diện, cảnh báo từ sớm, từ xa, nhắc nhở và hỗ trợ người nộp thuế phòng tránh sai sót, qua đó hỗ trợ tối đa để người nộp thuế tự nguyện tuân thủ đúng pháp luật”, Cục trưởng Cục Thuế nhấn mạnh.

Chia sẻ thêm về vấn đề này, ông Mai Sơn, Phó Cục trưởng Cục Thuế cho biết, hiện các ứng dụng như eTax Mobile, hoàn thuế TNCN tự động cùng nhiều tiện ích khác đang tạo điều kiện thuận lợi để hỗ trợ doanh nghiệp, hộ kinh doanh thực hiện nghĩa vụ thuế nhanh chóng.

Giai đoạn đầu triển khai, việc chuyển từ thói quen cũ sang phương thức mới còn có những vướng mắc là điều không thể tránh khỏi. Cũng như các hộ kinh doanh truyền thống chuyển sang kinh doanh trên nền tảng TMĐT sẽ gặp không ít khó khăn. Tuy nhiên, với sự quan tâm, hỗ trợ của các cấp, các ngành từ Trung ương đến địa phương, ngành Thuế tin rằng phần lớn sẽ có những chuyển biến tích cực hơn.

“Thời gian tới, chúng tôi sẽ tiếp tục đẩy mạnh kết nối, chia sẻ cơ sở dữ liệu giữa các cơ quan quản lý Nhà nước, khai thác hiệu quả các dữ liệu đã có như định danh chủ doanh nghiệp, địa chỉ, hóa đơn điện tử, thanh toán không dùng tiền mặt... để tạo ra các tờ khai gợi ý, hỗ trợ người nộp thuế thay vì phải thực hiện kê khai thủ công. Đây là định hướng mà chúng tôi đang triển khai’’, ông Mai Sơn chia sẻ.

Bên cạnh đó, trên các ứng dụng như eTax Mobile, Cục Thuế đã bắt đầu tích hợp chatbot AI để hỗ trợ doanh nghiệp và hộ kinh doanh tra cứu thông tin như nghĩa vụ thuế còn phải thực hiện, tình trạng tạm hoãn xuất nhập cảnh. Hệ thống sẽ tiếp tục được phát triển để hỗ trợ hỏi đáp về chính sách, thủ tục, tương tác với cơ quan thuế thông qua tin nhắn, giọng nói và nhiều hình thức khác, kết hợp với mạng lưới hỗ trợ của các nhà cung cấp giải pháp, đại lý thuế, đơn vị tư vấn thuế, kế toán... nhằm mang lại sự thuận tiện cao nhất cho người nộp thuế.