Tỉnh chú trọng đầu tư, nâng cấp các công trình hạ tầng trọng điểm, tạo nền tảng vững chắc cho công tác phòng, chống thiên tai.

Hoàn thiện hạ tầng

Cụm công trình đầu mối cống, âu thuyền Tắc Giang thuộc địa phận phường Duy Tiên, xã Nam Xang và xã Lý Nhân là công trình trọng điểm trong công tác phòng, chống thiên tai của tỉnh Ninh Bình, có ý nghĩa đặc biệt quan trọng phòng chống lụt bão, điều tiết nguồn nước và phát triển giao thông thủy khu vực. Do được xây dựng từ lâu (đi vào khai thác năm 2010), tại cụm công trình đã ghi nhận một số sự cố như: đùn sủi làm nhà đặt tủ điện điều hành cống bị lún nghiêng và sụt hoàn toàn xuống hố xói; rò rỉ cửa van do lỗi hệ thống đóng mở, do ảnh hưởng của bão.

Để đảm bảo công trình hoạt động ổn định, giai đoạn 2021-2023, nhiều dự án đã được triển khai như: xử lý cấp bách cống và âu thuyền Tắc Giang; duy tu, bảo dưỡng đê điều, sửa chữa, thay thế hệ thống máy đóng mở cửa van âu thượng, sửa chữa hệ thống máy đóng mở cửa van tầng 1 phía thượng lưu cống.

Đặc biệt, năm 2024, Dự án thành phần số 16 - Xây dựng bổ sung công trình phục vụ phòng chống lụt bão, kết hợp giao thông đê hữu Hồng khu vực thượng lưu cống âu Tắc Giang được triển khai với nhiều hạng mục quan trọng như: cống qua đê kết hợp cầu giao thông khu vực thượng lưu cống âu Tắc Giang; xây dựng mới tuyến đê ngoài bãi sông điếm canh đê; hệ thống điện.

Ông Đặng Hoài An, Trưởng Ban Quản lý dự án Thủy lợi 1, Ban Quản lý đầu tư và Xây dựng thủy lợi 1, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho biết, trong quá trình triển khai dự án, với vai trò là chủ đầu tư, Ban Quản lý đầu tư và Xây dựng thủy lợi 1 đã chỉ đạo nhà thầu thi công khắc phục những khó khăn về nguồn cung vật liệu xây dựng, thời tiết bất lợi, bảo đảm tiến độ thi công cũng như đáp ứng yêu cầu về kỹ thuật; cam kết đưa công trình vào khai thác, vận hành trong tháng 7/2026 để phát huy hiệu quả của dự án.

Chủ tịch UBND phường Duy Tiên Nguyễn Quang Minh chia sẻ, việc hoàn thành dự án xây dựng bổ sung công trình phục vụ phòng chống lụt bão, kết hợp giao thông đê hữu Hồng khu vực thượng lưu cống âu Tắc Giang có ý nghĩa rất quan trọng trong việc nâng cao năng lực phòng, chống lụt bão cho khu vực ven sông Hồng, trong đó có phường Duy Tiên, đồng thời góp phần cải thiện hạ tầng giao thông, thúc đẩy kinh tế - xã hội của địa phương và khu vực phát triển.

Cống lấy nước trạm bơm Nhâm Tràng và cống lấy nước trạm bơm Như Trác là công trình trọng điểm về an toàn đê điều, phòng chống thiên tai, góp phần tiêu úng, điều tiết nguồn nước phục vụ sản xuất và dân sinh ở khu vực phía Bắc tỉnh Ninh Bình. Công trình được khởi công vào tháng 4/2025, với kinh phí hơn 77,5 tỷ đồng. Đến nay, đã hoàn thành được hơn 80% khối lượng công việc.

Ông Trần Đức Hiếu, Chỉ huy công trường dự án Cống lấy nước trạm bơm Nhâm Tràng cho biết, đơn vị thi công đã gặp rất nhiều khó khăn vì mặt bằng hẹp không thể tăng cường nhiều nhân lực, máy móc cùng lúc; xuất hiện dòng thấm từ kênh dẫn vào gây ngập hố móng thi công. Tuy nhiên, đơn vị đã nỗ lực khắc phục khó khăn, khẩn trương hoàn thành khối lượng công việc còn lại, đảm bảo yêu cầu vận hành phòng chống lũ, bão năm 2026.

Để nâng cao năng lực phòng, chống thiên tai, tỉnh Ninh Bình đang triển khai đồng loạt các dự án quan trọng khác như: Dự án thành phần số 2 - Đê biển Cồn Tròn, Hải Thịnh; dự án thành phần số 7 - Tu bổ xung yếu hệ thống đê điều tỉnh Nam Định; xây dựng nâng cấp một số đoạn đê, kè để khắc phục hậu quả thiên tai, sạt lở trên tuyến đê hữu Hồng và các tuyến đê biển tỉnh Nam Định; Dự án thành phần số 12 - Nâng cấp tuyến đê tả Đáy tỉnh Hà Nam; Dự án đầu tư xây dựng khắc phục, sửa chữa các sự cố, hư hỏng hệ thống đê điều cấp III trở lên do ảnh hưởng của bão số 3 và mưa lũ sau bão năm 2024, trên địa bàn tỉnh Hà Nam; Cụm công trình thủy lợi Nam sông Vân; Nâng cấp hệ thống thủy lợi 8 xã miền núi phía Đông Bắc huyện Nho Quan và kè chống sạt lở sông Chanh…

Chủ động ứng phó từ cơ sở

Năm 2025, tỉnh Ninh Bình chịu ảnh hưởng trực tiếp của cơn bão số 3, số 5, số 10 và chịu ảnh hưởng của hoàn lưu bão số 6, số 9. Trong năm, trên địa bàn tỉnh xuất hiện 3 đợt dông lốc; xảy ra 3 đợt mưa lớn diện rộng và nhiều đợt lũ vượt báo động II, III trên các sông: Hoàng Long, Đáy, Hồng, Ninh Cơ… Thiên tai đã gây thiệt hại lớn về người và tài sản, trong đó có 10 người chết, 85 người bị thương; 68 ngôi nhà bị sập, hơn 1.300 nhà bị hư hỏng nặng; hơn 59.000 ha lúa, hoa màu bị thiệt hại; gần 16.000 con gia súc, gia cầm bị chết, cuốn trôi; hơn 3.500 ha nuôi trồng thủy sản bị thiệt hại; nhiều công trình hạ tầng bị ảnh hưởng. Tổng thiệt hại ước tính khoảng 1.178 tỷ đồng.

Theo Phó Chủ tịch UBND tỉnh Ninh Bình Trần Anh Dũng, ngay sau khi hợp nhất ba tỉnh Hà Nam, Nam Định và Ninh Bình, UBND tỉnh Ninh Bình mới đã thành lập, kiện toàn Ban Chỉ huy Phòng thủ dân sự tỉnh; đồng thời ban hành các phương án bảo vệ trọng điểm, hộ đê toàn tuyến và chỉ đạo Ủy ban nhân dân các xã, phường thành lập Ban Chỉ huy Phòng thủ dân sự cấp xã.

Các thành viên Ban Chỉ huy Phòng thủ dân sự tỉnh theo nhiệm vụ được phân công thường xuyên bám sát địa bàn phụ trách, tổ chức kiểm tra, nắm bắt tình hình, kịp thời chỉ đạo địa phương triển khai biện pháp sẵn sàng ứng phó với thiên tai; duy trì lực lượng, phương tiện, vật tư theo phương châm "4 tại chỗ". Công tác khắc phục hậu quả thiên tai được các cấp chính quyền địa phương và lực lượng chức năng triển khai khẩn trương, huy động lực lượng hỗ trợ nhân dân khắc phục hậu quả do bão, dông lốc, mưa lũ gây ra, góp phần sớm ổn định đời sống và sản xuất của người dân.

Năm 2026, theo dự báo, tình hình thời tiết, khí hậu thủy văn sẽ có những diễn biến phức tạp, khó lường, chịu tác động mạnh của biến đổi khí hậu. Tỉnh Ninh Bình xác định, cần phải chủ động đề phòng bão mạnh, mưa lớn trên diện rộng, lũ cao trên các triền sông và nước dâng vùng ven biển; hạn hán, xâm nhập mặn, mưa đá, dông lốc, nắng nóng, gió mùa...

Cùng với việc đẩy mạnh đầu tư nâng cấp cơ sở hạ tầng phòng, chống thiên tai; đảm bảo an toàn cho các công trình đê điều, hồ đập trước mùa mưa bão, UBND tỉnh Ninh Bình chỉ đạo các địa phương các địa phương kiện toàn tổ chức, bộ máy phòng thủ dân sự cấp xã, xây dựng lực lượng xung kích phòng, chống thiên tai; thành lập đội tuần tra canh gác đê và ban hành các phương án bảo vệ các trọng điểm xung yếu trên địa bàn; xây dựng kế hoạch phòng, chống thiên tai giai đoạn 2026-2030.

Bên cạnh đó, tỉnh Ninh Bình tăng cường chuyển đổi số trong lĩnh vực phòng, chống thiên tai; đầu tư trang thiết bị, cơ sở vật chất, xây dựng cơ sở dữ liệu, công cụ hỗ trợ, nâng cao năng lực Văn phòng thường trực Ban Chỉ huy các cấp; đẩy mạnh các hoạt động thông tin truyền thông, hướng dẫn kỹ năng phòng ngừa, ứng phó với các loại hình thiên tai cho người dân.