05:15 24/05/2026

Financial Times: IRGC bí mật mua thiết bị vệ tinh qua công ty tại UAE

Các tài liệu vận chuyển và hợp đồng thương mại bị rò rỉ cho thấy Lực lượng Vệ binh Cách mạng Iran (IRGC) đã sử dụng mạng lưới công ty tại UAE để mua thiết bị vệ tinh quân sự của Trung Quốc, bất chấp các lệnh trừng phạt của phương Tây.

Chú thích ảnh
Máy bay không người lái được trưng bày tại một cuộc diễn tập quân sự ở Iran. Ảnh tư liệu: AFP/TTXVN

Theo Financial Times ngày 24/5, IRGC được cho là đã sử dụng một mạng lưới doanh nghiệp có trụ sở tại UAE để mua thiết bị liên lạc vệ tinh quân sự của Trung Quốc phục vụ chương trình máy bay không người lái (UAV).

Thông tin này gây chú ý khi UAE sau đó lại trở thành một trong những mục tiêu chính trong chiến dịch đáp trả bằng tên lửa và UAV của Iran nhằm vào Mỹ và Israel. Tehran được cho là đã phóng hơn 2.800 UAV và tên lửa về phía UAE.

Các tài liệu thương mại và vận tải bị rò rỉ cho thấy IRGC đã sử dụng công ty Telesun, đặt tại tiểu vương quốc Ras al Khaimah của UAE, để mua và vận chuyển khoảng 1,8 tấn thiết bị ăng-ten vệ tinh do Trung Quốc sản xuất từ Thượng Hải tới Iran thông qua cảng Jebel Ali ở Dubai vào cuối năm 2025.

Lô hàng bao gồm một hệ thống ăng-ten vệ tinh cơ giới đường kính 4,5 mét do công ty StarWin của Trung Quốc sản xuất. Theo hóa đơn và vận đơn mà Financial Times tiếp cận được, thiết bị được chuyển từ Thượng Hải trên tàu container Zhong Gu Yin Chuan trước khi được bàn giao cho tàu Iran Rama III tại cảng Dubai để tiếp tục vận chuyển tới cảng Bandar Abbas của Iran.

Financial Times cho biết phân tích dữ liệu định vị và ảnh vệ tinh cho thấy tàu Rama III đã phát tín hiệu định vị giả nhằm che giấu hành trình thực tế tới Iran. Theo dữ liệu GPS phát đi, con tàu dường như rời khỏi Vịnh Ba Tư và dừng gần Oman. Tuy nhiên, ảnh vệ tinh ngày 25/11/2025 cho thấy tàu không xuất hiện tại vị trí được phát tín hiệu.

Đến ngày 29/11, một con tàu có kích thước và hình dạng tương đồng với Rama III xuất hiện tại cảng Shahid Rajaee ở Bandar Abbas, trùng với địa điểm giao hàng được ghi trong hồ sơ vận chuyển.

Theo Financial Times, lô hàng được gửi cho công ty viễn thông Ertebatat Faragostar Kish (EFK) của Iran. Dù EFK chưa nằm trong danh sách trừng phạt của phương Tây, các tài liệu cho thấy công ty này đang thực hiện dự án cho Saman Industrial Group, doanh nghiệp từng bị Bộ Tài chính Mỹ trừng phạt từ năm 2023.

Washington cáo buộc Saman là công ty bình phong thương mại của tổ chức Aerospace Force Self Sufficiency Jihad, đơn vị nghiên cứu và phát triển trực thuộc lực lượng không gian của IRGC, phụ trách các chương trình tên lửa đạn đạo, tác chiến điện tử và UAV.

Mỹ trước đó cũng cho rằng Saman đã tham gia mua sắm các linh kiện liên quan UAV thông qua mạng lưới trung gian tại nhiều quốc gia, bao gồm ăng-ten, động cơ servo và các thiết bị có thể ứng dụng cho UAV.

Trong khi đó, Blue Calm Marine Services, đơn vị vận tải biển phụ trách phía Iran trong thương vụ, cũng từng bị Mỹ áp lệnh trừng phạt năm 2023 với cáo buộc hỗ trợ vận chuyển linh kiện phục vụ phát triển nhiên liệu tên lửa cho Bộ Quốc phòng Iran.

UAE từ lâu được xem là trung tâm trung chuyển thương mại lớn của khu vực, đồng thời là nơi nhiều doanh nghiệp Iran hoạt động thông qua các khu thương mại tự do. Các chuyên gia cho rằng cơ chế giám sát lỏng lẻo tại một số khu vực đã làm gia tăng nguy cơ bị lợi dụng để né tránh các lệnh trừng phạt và cơ chế kiểm soát thương mại.

Trước đó, Financial Times cũng đưa tin lực lượng không gian của IRGC đã bí mật mua một vệ tinh do công ty Trung Quốc The Earth Eye phóng lên quỹ đạo để theo dõi các căn cứ quân sự Mỹ và cơ sở hạ tầng vùng Vịnh trước các cuộc tấn công hồi tháng 3.

Đầu tháng này, Mỹ tiếp tục áp lệnh trừng phạt đối với The Earth Eye với cáo buộc hỗ trợ hoạt động quân sự của Iran. Bộ Ngoại giao Mỹ tuyên bố Washington sẽ tiếp tục hành động nhằm buộc các thực thể có trụ sở tại Trung Quốc phải chịu trách nhiệm vì hỗ trợ Tehran.

Hải Trần/Báo Tin tức và Dân tộc