Đồng euro liên tục đi lên so với đồng USD, đạt mức cao nhất kể từ năm 2021 trong phiên giao dịch ngày 28/1.
Đồng 500 euro. Ảnh: AFP/TTXVN
Điều này đang đặt Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB) trước một bài toán khó.
Sự suy yếu của đồng USD đã khiến đồng tiền chung châu  vượt mốc tâm lý quan trọng 1,20 USD/euro trong tuần này. Diễn biến trên thị trường quyền chọn cho thấy đà tăng đó có thể còn tiếp diễn. Trên thị trường, ngày càng nhiều nhà đầu tư tin rằng đồng euro sẽ tiếp tục tăng giá trong ngắn hạn — mức độ lạc quan hiện cao nhất kể từ tháng 4/2025. Với tầm nhìn dài hơn, kỳ vọng đối với đồng tiền này cũng đang ở mức tích cực nhất trong gần sáu năm qua.
Đồng euro mạnh hơn có thể đẩy ECB vào thế khó xử. Sự tăng giá của đồng tiền này có nguy cơ làm chậm đà tăng giá cả, từ đó buộc giới chức phải nới lỏng chính sách tiền tệ để giữ lạm phát đi đúng mục tiêu. Một số nhà phân tích cho rằng diễn biến này cũng có thể làm các ý kiến kêu gọi nâng cao vai trò quốc tế của đồng euro được chú ý nhiều hơn.
Ông Chris Turner, Trưởng bộ phận chiến lược ngoại hối tại ING Bank, nhận định: “Một trong những rủi ro đối với triển vọng chính sách trung lập của ECB là đồng euro mạnh lên”. Theo ông, diễn biến giá gần đây cho thấy nhóm lãnh đạo có quan điểm ôn hòa trong ECB có lý do để lo ngại rằng đồng euro mạnh có thể khiến ECB không đạt được mục tiêu lạm phát.
Hiện tại, nhiều dấu hiệu cho thấy đà tăng của đồng euro vẫn chưa dừng lại. Theo các nhà giao dịch ngoại hối, các nhà đầu tư vĩ mô và quỹ phòng hộ đã gia tăng đáng kể các vị thế quyền chọn đặt cược euro tăng giá trong tuần này. Dữ liệu từ Depository Trust & Clearing Corporation cho thấy, khoảng 1/10 số quyền chọn euro được giao dịch trong tuần qua nhắm tới kịch bản tỷ giá vượt 1,25 USD/euro vào cuối tháng 6/2026.
Ông Steven Barrow, Trưởng bộ phận chiến lược G10 tại Standard Bank, cho rằng đồng euro có thể tăng lên vùng “1,25–1,30 USD/euro nếu có đủ thời gian”. Tuy nhiên, điều này đòi hỏi kinh tế châu Âu phải mạnh lên và dòng vốn lớn đổ vào các tài sản trong khu vực. Theo ông, các mối đe dọa thương mại từ Mỹ cùng việc Trung Quốc chuyển hướng xuất khẩu có thể kết hợp lại, tạo động lực để châu Âu hành động.
Tại ECB, giới hoạch định chính sách được cho là đang theo dõi sát diễn biến của đồng tiền chung. Thành viên Hội đồng Thống đốc Francois Villeroy de Galhau, dù nhấn mạnh ECB không có mục tiêu tỷ giá cụ thể, cho biết tác động của việc euro tăng giá sẽ được cân nhắc khi xây dựng chính sách. Trước đó, Thống đốc Ngân hàng Trung ương Áo Martin Kocher cũng lưu ý ECB cần để mắt tới sự mạnh lên của đồng euro.
Năm ngoái, Phó Chủ tịch ECB Luis de Guindos từng cảnh báo rằng việc euro vượt mốc 1,20 USD/euro có thể gây khó khăn cho các nhà hoạch định chính sách.
Theo ông Ven Ram, chiến lược gia vĩ mô của hãng tin Bloomberg, sức mạnh của đồng euro đang khiến một số quan chức ECB phải chú ý, nhưng điều đó chưa đủ để ngăn đồng tiền này tiếp tục tăng. Ông cho rằng chính sách khó lường của Mỹ đang thúc đẩy nhà đầu tư bán USD, trong khi lo ngại về tài khóa của Nhật Bản khiến các đồng tiền châu Âu trở thành điểm đến phù hợp hơn cho dòng vốn đầu tư.
Theo ông Valentin Marinov, Trưởng bộ phận chiến lược ngoại hối tại ngân hàng Credit Agricole, diễn biến tiếp theo sẽ mang tính then chốt. Nếu đồng euro tăng giá nhưng dòng tiền không quay lại đầu tư vào cổ phiếu và trái phiếu châu Âu, ECB có thể xem đây là tín hiệu bất lợi. Đồng thời, diễn biến này cũng có thể làm rõ hơn nỗ lực của châu Âu trong việc đưa đồng euro trở thành một lựa chọn thay thế cho đồng USD.
Dù vậy, không phải ai cũng cho rằng sức mạnh của đồng euro sẽ ảnh hưởng đến chính sách tiền tệ. Bà Laura Cooper, chiến lược gia đầu tư toàn cầu kiêm Trưởng bộ phận tín dụng vĩ mô tại công ty quản lý tài sản Nuveen, cho rằng dù các nhà hoạch định chính sách có thể phát tín hiệu kiềm chế đà tăng của euro bằng lời nói, việc chuyển hóa điều đó thành hành động chính sách sẽ rất khó khi các yếu tố nền tảng trong nước đang ủng hộ một đồng tiền mạnh. Theo bà, chỉ khi lạm phát lõi và kỳ vọng lạm phát giảm “một cách rõ rệt” xuống dưới 2% thì mới có cơ sở cho định hướng cắt giảm lãi suất.
Bên cạnh đó, mức độ và tốc độ tăng của tỷ giá cũng là yếu tố được giới chuyên gia quan tâm. Theo ông Roberto Cobo Garcia, Trưởng bộ phận chiến lược ngoại hối tại BBVA (trụ sở tại Madrid, Tây Ban Nha), chừng nào đồng euro tăng giá một cách ổn định, không gây xáo trộn thị trường, thì diễn biến này sẽ không còn buộc ECB phải nới lỏng chính sách tiền tệ như giai đoạn đầu năm 2025.