Nhân dịp Kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ (27/7/1947-27/7/2026), Bộ Nội vụ phối hợp với Bộ Quốc phòng, Bộ Công an, Báo Nhân Dân, Đài Truyền hình Việt Nam và UBND TP Hà Nội tổ chức Hội nghị tri ân người có công với cách mạng toàn quốc năm 2026 và phát động phong trào đẩy mạnh chăm lo người có công với cách mạng, hướng tới Kỷ niệm 80 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ.

Cuốn nhật ký vực dậy người vợ đã quỵ ngã

Tại hội nghị, nữ Thượng tá Đặng Thị Bích Trang, vợ của Liệt sỹ phi công Trần Thanh Nghị chia sẻ, chồng chị là phi công Trần Thanh Nghị (Sư đoàn Không quân 371, Quân chủng Phòng không - Không quân) đã hy sinh trong chuyến bay làm nhiệm vụ - khi chị mới chưa đầy 27 tuổi và đang mang thai người con thứ hai. Cháu được sinh ra vào đúng ngày 27/7/2009, đúng 50 ngày sau khi chồng chị hy sinh.

17 năm đã trôi qua, khi nhắc lại biến cố của gia đình, những cảm xúc đau đớn lại ùa về với chị Đặng Thị Bích Trang khi hồi tưởng ngày ra đi đột ngột của chồng. Trước sự mất mát này, chị có thời gian lâm vào trầm cảm.

Trong quãng thời gian này, chị đọc được trang viết của chồng trong cuốn nhật ký vào năm 1999. Trong cuốn nhật ký này, chồng chị viết: “Đúng 10 giờ 5 phút ngày mùng 5 tháng 3, lần đầu tiên trong đời tôi được bước lên ngồi vào buồng lái máy bay và cùng nó bay lên bầu trời cao vợi. Chuyến bay đầu tiên trong đời mình, trong đời học viên, nó để lại cho tôi một cảm giác rất khó tả. Một chuyến bay chỉ có 30 phút nhưng cũng đủ để tôi hiểu rằng điều khiển một cỗ máy lên trời không là dễ”.

Khi đọc đến những dòng viết này, chị đã nhớ đến ngày mà đồng đội của anh đến thăm, động viên mẹ con chị cố gắng vượt qua. Lúc này, chị hiểu được đó là tình yêu với bầu trời Tổ quốc, là nhiệm vụ thiêng liêng của chồng chị, của phi công Quân đội Nhân dân Việt Nam nói riêng và của những người bộ đội nói chung.

Trước những dòng nhật ký đó, chị nghĩ rằng không chỉ viết cho riêng mình mà còn viết cho những người vợ, những đứa con và cả cho những đồng đội của anh nữa - những người vẫn đang tiếp tục thực hiện nhiệm vụ. Họ là những người lính vẫn đang âm thầm rèn luyện, sớm tối, sẵn sàng đón nhận mọi gian khổ, khó khăn và hy sinh vì nhiệm vụ.

Chị bày tỏ sự hy sinh không ai mong muốn nhưng đằng sau sự hy sinh là niềm tin, là niềm tự hào của gia đình, của đồng đội. Bởi các anh đã cống hiến hết mình như thế, dẫu biết là đối mặt với nguy hiểm, chồng chị, đồng đội vẫn bước lên buồng lái. Các anh đã thực hiện nhiệm vụ mà Tổ quốc và nhân dân giao phó.

Với suy nghĩ để chồng an lòng ở trên bầu trời, để cho đồng đội của anh yên tâm thực hiện nhiệm vụ. chị đã cố gắng vượt qua. Từ đó, hôm nay, chị đã nỗ lực hoàn thành nhiệm vụ.

“Tôi tin rằng không chỉ riêng tôi và rất nhiều người vợ bộ đội khác cũng muốn chồng mình, người thân của mình yên tâm về hậu phương để tiếp tục hoàn thành nhiệm vụ mà Tổ quốc, quân đội giao phó”, chị nhấn mạnh.

Chấp nhận hy sinh để bảo vệ bình an cho nhân dân

Cũng tại hội nghị, Đại tá Nguyễn Đức Cường, Phó Giám đốc Công an tỉnh Nghệ An, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, là một chiến sỹ quả cảm, tham gia nhiều chuyên án đặc biệt nguy hiểm. Sau một chuyên án đối đầu với tội phạm ma túy, ông bị thương tật 41%.

Đại tá Nguyễn Đức Cường có gần 20 năm trực tiếp đấu tranh trong lĩnh vực phòng chống tội phạm ma túy đầy gian khổ và hiểm nguy. Đại tá có biết: “Đó là giai đoạn khó khăn nhất trong đời bình nghiệp của tôi nhưng rất tự hào!”.

Ông tự hào vì được chiến đáu trong một đơn vị anh hùng với nhiều chiến sỹ dũng cảm và xuất sắc, có một tập thể đoàn kết nhiều sức chiến đấu, được sự phối hợp tác chiến của nhiều đơn vị bạn, sự quan tâm chỉ đạo của cấp trên.

Đại tá Nguyễn Đức Cường chia sẻ: "Trước mỗi trận đánh, chúng tôi đều lựa chọn con người tham gia, rất nhiều anh em xung phong nhưng chúng tôi phải lựa chọn những người đủ kinh nghiệm, khả năng, tinh thần sẵn sàng chấp nhận bị thương, thậm chí là hy sinh”.

Đại tá Nguyễn Đức Cường cho biết, đấu tranh với tội phạm ma túy rất nguy hiểm. Trước mỗi trận đánh, chúng tôi họp bàn rất nhiều phương án nhưng những trận đánh lớn vẫn có rủi ro, có thể bị thương, thậm chí là hy sinh nhưng anh em vẫn chấp nhận, đó là tinh thần chấp nhận hy sinh giữa thời bình để bảo vệ bình an cho nhân dân của lực lượng công an.

Cống hiến thanh xuân cho đất nước

Ở tuổi 97, với hơn 80 năm tuổi Đảng, Đại tá Nguyễn Hữu Tài vẫn giữ trọn khí thế hào sảng khi nhắc về những năm tháng cùng dân tộc đi qua các cuộc kháng chiến. Với ông, sự hy sinh của tuổi trẻ cho Tổ quốc không chỉ là trách nhiệm, mà là niềm hạnh phúc lớn lao nhất của một đời người.

Xuất hiện tại hội nghị, Đại tá Nguyễn Hữu Tài, nguyên Phó Cục trưởng Cục Quân huấn (Bộ Tổng Tham mưu) khiến cả khán phòng xúc động khi hồi tưởng về lý tưởng của thế hệ mình.

Là nhân chứng sống qua những khúc quanh lịch sử từ Cách mạng Tháng Tám đến các cuộc chiến đấu bảo vệ biên giới, ông Tài cho biết, động lực lớn nhất để thế hệ ông sẵn sàng dấn thân chính là nỗi đau từ cảnh nước mất nhà tan.

“Thế hệ thanh niên chúng tôi đã chứng kiến dân tộc mình bước dưới ách thống trị của thực dân Pháp, phát xít Nhật. Nhân dân lầm than, đói khổ và đau thương thảm hại nhất là năm 1945”, ông Tài bồi hồi nhớ lại. Sống trong cảnh áp bức nô lệ, lòng yêu nước và ý chí quật cường đã sớm kết tinh thành một tâm thế chung của cả một thế hệ: Quyết đứng lên giành lại độc lập bằng mọi giá.

Sức mạnh ấy càng được nhân lên gấp bội khi có sự dẫn dắt của Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh.Trích dẫn lại lời kêu gọi lịch sử, ông nhấn mạnh: “Bác Hồ đã nói: “Không có gì quý hơn độc lập tự do”. Vì độc lập tự do, dù phải đốt cháy cả dãy Trường Sơn chúng ta cũng quyết giành cho được. Chúng ta thà hy sinh tất cả chứ nhất định không chịu làm nô lệ, không chịu mất nước một lần nữa”.

Bên cạnh lý tưởng chính trị, Đại tá Nguyễn Hữu Tài cũng nhắc đến tầm ảnh hưởng sâu sắc của văn hóa và nghệ thuật cách mạng. Những bài hát như Tiến quân ca, Diệt phát xít hay những tác phẩm văn học kinh điển như “Thép đã tôi thế đấy” đã trở thành món ăn tinh thần, rèn giũa bản lĩnh cho những người chiến sĩ.

Đại tá Nguyễn Hữu Tài tâm niệm sâu sắc triết lý của nhân vật Pavel Korchagin: “Đời người chỉ sống có một lần. Phải sống sao cho khỏi xót xa, ân hận vì những năm tháng đã sống hoài, sống phí”.

Chính sự hòa quyện giữa lòng yêu nước, lời kêu gọi của lãnh tụ và những biểu tượng văn hóa đã tạo nên một thế hệ “không sợ hy sinh gian khổ, không tiếc xương máu, sẵn sàng chiến đấu hy sinh vì Tổ quốc, vì nhân dân”. Ông khẳng định đầy tự hào: “Đó là lý tưởng chiến đấu mà thế hệ chúng tôi đã thực hiện và hoàn thành nhiệm vụ giành lại độc lập cho đất nước”.

Giờ đây, khi hòa bình đã lập lại từ lâu, tâm nguyện của người lính già vẫn chưa dừng lại. Ông dành sự quan tâm đặc biệt và lòng biết ơn sâu sắc đến Đảng, Nhà nước qua chương trình “500 ngày đêm” tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ.

Theo ông, đây không chỉ là nỗ lực của các cơ quan chức năng, mà là biểu hiện cao cả của lòng biết ơn, là sự kết nối bằng trái tim của tất cả những người yêu nước dành cho hơn 1,1 triệu liệt sĩ đã nằm lại trên khắp các chiến trường.

“Chúng tôi rất mãn nguyện vì đã được cống hiến tuổi thanh xuân của mình cho đất nước, cho nhân dân”, Đại tá Nguyễn Hữu Tài chia sẻ.