Nhà máy lọc dầu lớn nhất của Liên bang Nga ngừng chế biến sau cuộc tấn công tầm xa 3.000 km của Ukraine.
Nhà máy lọc dầu Omsk của Liên bang Nga. Ảnh: Bộ Tổng tham mưu Các lực lượng vũ trang Ukraine
Một cuộc tấn công bằng thiết bị bay không người lái (UAV) tầm xa của Ukraine đã buộc nhà máy lọc dầu lớn nhất của Liên bang Nga tại Omsk phải ngừng chế biến dầu thô.
Việc nhà máy dừng hoạt động từ ngày 6/7 đã ảnh hưởng đến một trong những cơ sở sản xuất nhiên liệu quan trọng nhất của Liên bang Nga và có thể khiến tình trạng thiếu hụt nhiên liệu trong nước trở nên nghiêm trọng hơn.
Các quan chức quân đội Ukraine cho biết đây là nhà máy lọc dầu cuối cùng trong số 11 nhà máy sản xuất xăng lớn nhất của Liên bang Nga bị Ukraine tấn công. Tuy nhiên, hiện vẫn có những thông tin khác nhau về việc cụm thiết bị chế biến nào chịu thiệt hại nặng nhất.
Nhà máy lọc dầu lớn nhất của Liên bang Nga phải ngừng hoạt động
Báo The Kyiv Post cho biết nhà máy lọc dầu Omsk, thuộc sở hữu của công ty Gazprom Neft, đã phải dừng hoạt động sau cuộc tấn công bằng thiết bị bay không người lái (UAV) của Ukraine hôm 6/7 và thông tin này đã được xác nhận bởi hai nguồn tin của hãng Reuters.
Nhà máy lọc dầu Omsk nằm cách lãnh thổ Ukraine khoảng 3.000 km, đã bị tấn công trong một trong những đợt tập kích bằng UAV có tầm xa nhất của Kiev kể từ khi xung đột Nga-Ukraine bùng phát vào 2/2022.
Theo Reuters, trong năm 2024, nhà máy lọc dầu Omsk đã chế biến 22 triệu tấn dầu thô (tương đương khoảng 440.000 thùng/ngày) và sản xuất khoảng: 5 triệu tấn xăng và 8 triệu tấn dầu diesel.
Điều này khiến nhà máy lọc dầu Omsk trở thành một trong những cơ sở sản xuất nhiên liệu quan trọng nhất của Liên bang Nga.
Reuters nhận định: “Việc nhà máy này - vốn là cơ sở sản xuất xăng lớn nhất của Liên bang Nga - phải dừng hoạt động nhiều khả năng sẽ làm trầm trọng thêm tình trạng thiếu hụt nhiên liệu trên toàn Liên bang Nga”.
Chính quyền Liên bang Nga xác nhận nhà máy lọc dầu Omsk bị hư hại
Ông Anatoly Seryshev, đặc phái viên của Tổng thống Liên bang Nga Vladimir Putin tại Quận Liên bang Siberia, xác nhận nhà máy lọc dầu Omsk đã bị hư hại.
Vào ngày 7/7, ông Seryshev cho biết trong một tuyên bố rằng “các cơ sở tại nhà máy lọc dầu Omsk đã bị hư hại do cuộc tấn công hôm 6/7. Không có nhân viên nào của nhà máy bị thương”.
Ông Seryshev cho biết thêm các chuyên gia đang đánh giá mức độ thiệt hại và tiến hành công tác khôi phục, nhưng không nêu cụ thể cuộc tấn công đã ảnh hưởng như thế nào đến hoạt động của nhà máy.
Trong khi đó, Gazprom Neft chưa phản hồi yêu cầu bình luận của Reuters.
Thiệt hại đối với các dây chuyền chế biến
Theo các nguồn tin của Reuters, cuộc tấn công đã làm hư hại cụm chưng cất dầu thô CDU-10, vốn chiếm khoảng 38% công suất chế biến của nhà máy lọc dầu Omsk, tương đương 24.580 tấn dầu thô mỗi ngày.
Được biết, cụm CDU-10 đã bốc cháy trong cuộc tấn công.
Theo dữ liệu từ sàn giao dịch hàng hóa, kể từ 7/7, nhà máy lọc dầu Omsk cũng đã ngừng bán xăng và dầu diesel trên Sàn giao dịch Hàng hóa Quốc tế St. Petersburg.
Ngoài ra, cụm xử lý sơ cấp CDU-11, chiếm thêm khoảng 37% công suất của nhà máy lọc dầu Omsk và có khả năng xử lý 24.000 tấn dầu thô mỗi ngày, cũng đã phải dừng hoạt động.
Các nguồn tin cho biết CDU-11 không bị tấn công trực tiếp, nhưng phải ngừng vận hành do cơ sở hạ tầng hỗ trợ bị hư hại.
Tuy nhiên, Reuters dẫn nguồn tin cho biết cụm CDU-11, được đưa vào vận hành từ năm 2023, có thể hoạt động trở lại trong thời gian tới.
Vào ngày 7/7/2026, kênh Telegram giám sát Exilenova+ của Ukraine dẫn hình ảnh vệ tinh, cho biết ít nhất bốn UAV đã đánh trúng cụm ELOU-AVT-11, vốn xử lý khoảng 8,6 triệu tấn dầu mỗi năm, của nhà máy lọc dầu Omsk. Ảnh chụp màn hình
Các báo cáo khác về thiệt hại
Một số báo cáo khác lại cho rằng cụm chế biến dầu thô ELOU-AVT-11 mới là mục tiêu bị tấn công.
Vào ngày 7/7, kênh Telegram giám sát Exilenova+ của Ukraine dẫn hình ảnh vệ tinh, cho biết ít nhất bốn UAV đã đánh trúng cụm ELOU-AVT-11, vốn xử lý khoảng 8,6 triệu tấn dầu mỗi năm.
Kênh này cũng cho biết nhiều đường ống công nghệ đã bị hư hại.
Theo Exilenova+: “Không ghi nhận bất kỳ cú đánh nào nhằm vào cụm ELOU-AVT-10. Nhiều khả năng nhà máy đã bước vào giai đoạn ‘bảo trì theo kế hoạch’”.
Phía Ukraine tuyên bố đã đánh trúng mục tiêu
Vào hôm 6/7, Lực lượng Tác chiến Đặc biệt Ukraine (SSO), Bộ Tổng tham mưu Các lực lượng vũ trang Ukraine cùng nhiều kênh giám sát của Ukraine đều cho biết cụm xử lý dầu thô sơ cấp ELOU-AVT-11 đã bị tấn công và hư hại.
Tuy nhiên, Exilenova+ lại cho biết cả hai cụm AVT-10 và AVT-11 đều đã bốc cháy.
Ngoài ra, theo Reuters, nhà máy còn có hai cụm chưng cất dầu thô đã ngừng hoạt động là CDU-7 và CDU-8, mỗi cụm có công suất 10.000 tấn/ngày, và về lý thuyết có thể được khởi động lại nếu cần.
Nhà máy lọc dầu Omsk tạm dừng bán xăng cho người dân
Sau cuộc tấn công, Topline, chuỗi trạm xăng lớn nhất tại Omsk, đã ngừng bán xăng cho khách hàng cá nhân.
Hiện chỉ những phương tiện thuộc các tổ chức có thẻ nhiên liệu doanh nghiệp mới được phép tiếp nhiên liệu.
Theo báo NGS55 ở địa phương, việc bán xăng cho người dân đã bị dừng tại toàn bộ 53 trạm xăng của Topline.
Bảng giá nhiên liệu tại các trạm đều hiển thị số 0 thay cho giá bán, buộc nhiều tài xế khi đến đổ xăng phải quay đầu rời đi.
Topline giải thích với hãng tin địa phương SuperOmsk rằng việc tạm dừng bán xăng là do “sự cố tại kho chứa dầu đã ảnh hưởng đến quá trình xuất hàng và hệ thống hậu cần vận chuyển nhiên liệu”.
Công ty cho biết các chuyên gia đang nỗ lực khắc phục sự cố và việc bán xăng cho khách hàng cá nhân sẽ được khôi phục hoàn toàn sau khi hoạt động của kho nhiên liệu trở lại ổn định.
Tuy nhiên, Topline không đưa ra thời gian cụ thể về thời điểm nguồn cung sẽ được khôi phục.