Nhận định trên được ông Trương Xuân Trung đưa ra trong buổi trả lời phỏng vấn của phóng viên TTXVN tại vùng Vịnh nhân dịp Việt Nam đang đẩy mạnh xúc tiến tiêu dùng và hợp tác thương mại thông qua Hội chợ mùa Xuân 2026.

Theo ông Trương Xuân Trung, UAE có vị trí địa lý chiến lược như một ngã tư giao thương toàn cầu. Các Tiểu Vương quốc Dubai, Abu Dhabi hay Sharjah đều có hệ thống trung tâm triển lãm, hội nghị hiện đại, giao thông kết nối thuận tiện cho người và hàng hóa thông qua hệ thống các sân bay quốc tế và cảng biển lớn, tạo điều kiện cho các doanh nghiệp từ nhiều quốc gia, khu vực đến tham gia triển lãm dễ dàng. UAE có nhiều kinh nghiệm phong phú trong việc tổ chức các sự kiện như triển lãm và hội chợ thương mại.

Thứ nhất là quy hoạch và chuyên nghiệp hoá hệ sinh thái sự kiện. UAE không chỉ tổ chức "một hội chợ", mà xây dựng các cụm sự kiện lớn định kỳ như Gulfood về thực phẩm và đồ uống; GITEX về công nghệ và trí tuệ nhân tạo (AI), chuyển đổi số; Dubai Airshow về hàng không và quốc phòng; Arab Health về y tế và chăm sóc sức khỏe; Dubai Expo…, với quy mô quốc tế, chủ đề rõ ràng và định hướng thị trường cụ thể. Điều này đã giúp thu hút thành công cả người mua, người bán và các nhà đầu tư toàn cầu.

Thứ hai là hỗ trợ tối đa cho doanh nghiệp tham gia. Các nhà triển lãm được cung cấp dịch vụ trọn gói, không gian triển lãm chuẩn quốc tế, hỗ trợ logistics, marketing và kết nối giao thương. Điều này giúp doanh nghiệp tập trung vào nội dung trưng bày và tiếp xúc khách hàng thay vì xử lý hàng loạt vấn đề hậu cần. Thứ ba là ứng dụng công nghệ cao và trải nghiệm hiện đại. UAE áp dụng công nghệ vào tổ chức sự kiện thông qua hệ thống đăng ký và quản lý vé trực tuyến, nền tảng kết nối B2B, bản đồ thông minh trong hội chợ, livestream sự kiện, và nhiều tiện ích số khác.

Điều này giúp gia tăng hiệu quả và thu hút nhóm khách hàng trẻ, năng động. Thứ tư là định hướng thị trường và nội dung sự kiện rõ ràng. Mỗi hội chợ ở UAE thường tập trung vào một ngành nghề/nhóm sản phẩm cụ thể như thực phẩm và đồ uống, công nghệ, y tế, xây dựng, logistics, nội thất…, nên dễ thu hút đúng đối tượng khách hàng và đối tác phù hợp. Điều này giúp nâng cao hiệu quả giao dịch và chỉ số tỷ suất hoàn vốn đầu tư của doanh nghiệp tham gia. Thứ năm là tăng cường hợp tác quốc tế và quảng bá quy mô lớn.

Truyền thông quốc tế và hợp tác với các phòng thương mại - công nghiệp đa quốc gia, các hiệp hội chuyên ngành giúp các sự kiện ở UAE được biết đến rộng rãi. Khách quốc tế đến UAE không chỉ tham gia hội chợ mà còn tận dụng cơ hội kết hợp nhiều hoạt động khác như hội thảo, hội nghị, giao thương, roadshow. Cuối cùng là hạ tầng dịch vụ hoàn chỉnh. UAE đầu tư mạnh vào cơ sở hạ tầng phục vụ sự kiện như khách sạn, trung tâm hội nghị - triển lãm tiêu chuẩn, dịch vụ hỗ trợ doanh nghiệp, logistics thông suốt… Điều này tạo trải nghiệm tích cực và đáng tin cậy cho doanh nghiệp và đối tác quốc tế.

Đánh giá về những mặt hàng thế mạnh của UAE có thể được đưa về Việt Nam để tham gia Hội chợ mùa Xuân và các hội chợ tương tự trong tương lai, ông Trương Xuân Trung cho biết trong cơ cấu kinh tế của UAE, nông nghiệp là lĩnh vực có tỷ trọng thấp nhất, chỉ chiếm khoảng 0,7- 0,9% Tổng sản phẩm quốc nội (GDP), trong khi lĩnh vực công nghiệp có tỷ lệ lớn nhất, chiếm khoảng 50% GDP, nhưng chủ yếu là khai thác, sản xuất dầu khí và chế biến, chế tạo như sản xuất nhôm (UAE đứng thứ năm thế giới), hóa chất, sắt thép và thực phẩm chế biến.

Do đó, UAE là quốc gia phụ thuộc vào nhập khẩu lương thực, thực phẩm, hàng tiêu dùng, vật liệu xây dựng, đồ nội thất,… để phục vụ nhu cầu trong nước. Tuy nhiên, UAE cũng có thế mạnh với một số nhóm sản phẩm. Thứ nhất là nhóm sản phẩm phi dầu mỏ. Vàng, trang sức và đá quý là những mặt hàng xuất khẩu phi dầu mỏ lớn nhất của UAE. Quốc gia vùng Vịnh này cũng đứng thứ 5 thế giới về sản xuất nhôm. Về hóa chất và nhựa, nhờ lợi thế về nguồn nguyên liệu dầu khí tại chỗ, UAE xuất khẩu lượng lớn hạt nhựa (Polyethylene, Polypropylene) để phục vụ ngành sản xuất đồ gia dụng và bao bì. Trong khi đó, đồng và dây đồng là những mặt hàng tăng trưởng mạnh của UAE (với mức tăng hơn 60% năm 2025).

Các mặt hàng này có thể phục vụ nhu cầu hạ tầng điện và năng lượng tái tạo toàn cầu. Thứ hai là nhóm sản phẩm công nghệ cao và công nghiệp mới nổi như thiết bị điện tử và công nghệ tiên tiến; dược phẩm và thiết bị y tế. UAE đang trở thành trung tâm sản xuất dược phẩm của Trung Đông. Thứ ba là nhóm sản phẩm nông sản, thực phẩm đặc trưng như chà là với các sản phẩm cao cấp đã qua chế biến gồm chà là bọc chocolate, tẩm hạt; cũng như nước hoa và tinh dầu. Ngành công nghiệp mùi hương của UAE kết hợp giữa truyền thống Arab và công nghệ hiện đại hiện rất được ưa chuộng tại châu Á và châu Âu.

Về mặt thuận lợi, khi đưa sản phẩm UAE vào thị trường Việt Nam, Hiệp định Đối tác Kinh tế toàn diện (CEPA) giữa Việt Nam và UAE sẽ là động lực để thúc đẩy xuất khẩu hàng hóa UAE vào Việt Nam. Vị thế thương mại của UAE cũng là một thuận lợi vì UAE là cửa ngõ giao thương quốc tế, có mối liên kết mạnh với châu Á, châu Âu và châu Phi. Một số thương hiệu UAE đã có mặt trên thị trường quốc tế. Người tiêu dùng Việt Nam ngày càng quan tâm đến sản phẩm nhập khẩu chất lượng, đặc biệt là có tiêu chuẩn Halal.

Về khó khăn, thách thức, nhiều thương hiệu của UAE chưa phổ biến, chưa được biết đến rộng rãi tại Việt Nam. Một số sản phẩm, như thực phẩm đặc thù, có thể không phù hợp khẩu vị hoặc văn hóa tiêu dùng Việt Nam nếu không được điều chỉnh phù hợp.

Theo ông Trương Xuân Trung, trong bối cảnh Hiệp định CEPA Việt Nam-UAE vừa có hiệu lực (tháng 2/2026), lĩnh vực công nghệ cao của UAE đang chuyển mình từ "người mua" sang "người sáng tạo" và "nhà xuất khẩu". UAE có một số sản phẩm và giải pháp công nghệ cao có sức hấp dẫn lớn với thị trường Việt Nam.

Thứ nhất, AI và cơ sở hạ tầng dữ liệu. Đây là lĩnh vực hấp dẫn nhất nhờ sự hợp tác giữa tập đoàn G42, tập đoàn AI lớn của UAE, và các đối tác Việt Nam như FPT và Tập đoàn Việt Thái. Thứ hai là công nghệ Internet Vạn vật, thành phố thông minh và giao thông tương lai.

UAE, đặc biệt là Dubai, đã thử nghiệm thành công nhiều công nghệ mà người dùng Việt Nam rất quan tâm như Tàu điện không ray (Trackless Tram), đã được ra mắt tại GITEX 2025. Đây là giải pháp "vàng" cho các đô thị như Hà Nội hay Thành phố Hồ Chí Minh vì tiết kiệm chi phí xây dựng đường ray khổng lồ. Trong khi đó, Blockchain trong quản lý hành chính áp dụng công nghệ quản lý bất động sản và hồ sơ y tế trên nền tảng Blockchain của UAE có thể giúp các doanh nghiệp PropTech và MedTech Việt Nam nâng chuẩn minh bạch.

Thứ ba là Drone và Robot tự động. UAE có nhà sản xuất UAV/Drone như Adcom Systems, và các ứng dụng drone trong đô thị như làm sạch đèn giao thông bằng drone ở Dubai. Công nghệ này phù hợp với các công ty logistics, nông nghiệp, xây dựng và dịch vụ công. Thứ tư là công nghệ viễn thông và hạ tầng công nghệ thông tin. UAE đang phát triển mạnh các giải pháp kết nối 5G, an ninh mạng, thiết bị IoT, và giải pháp số hóa doanh nghiệp. Đây là nền tảng để giúp doanh nghiệp Việt Nam chuyển đổi số hiệu quả.

Ở chiều ngược lại, ông Trương Xuân Trung cho biết tháng 10/2025, Việt Nam và UAE chính thức nâng cấp quan hệ lên Đối tác Toàn diện và ký kết Hiệp định CEPA, đánh dấu bước phát triển mới trong quan hệ song phương và mở ra chương mới cho hợp tác thương mại giữa hai nước. Thị trường UAE không chỉ là nơi tiêu thụ mà còn là "cửa ngõ" để hàng Việt tiến vào khu vực Trung Đông và Bắc Phi. Thị trường UAE có nhu cầu rất cao đối với các sản phẩm nông nghiệp và tiêu dùng từ Việt Nam nhờ chất lượng cải thiện và giá thành cạnh tranh.

Nông sản và gia vị như hạt điều là sản phẩm mà Việt Nam chiếm thị phần áp đảo tại UAE. Người dùng tại đây rất ưa thích hạt điều rang muối hoặc hạt điều trắng làm nguyên liệu chế biến thực phẩm. Tiếp theo là hồ tiêu, quế, hồi. Các loại gia vị này là thành phần không thể thiếu trong văn hóa ẩm thực Arập. Gạo Việt Nam cũng đang dần chiếm được niềm tin của các chuỗi siêu thị lớn tại UAE như LuLu hay Carrefour, vì sản phẩm gạo Việt Nam phù hợp với cộng đồng người châu Á và các nhà nhập khẩu phục vụ tái xuất. Trái cây tươi như thanh long, chanh không hạt, dừa tươi, ổi,… là những mặt hàng thống lĩnh thị trường UAE và Trung Đông và rất được ưa chuộng nhờ màu sắc đẹp và vị ngọt tự nhiên.

Thủy sản cũng là mặt hàng được ưa chuộng tại thị trường UAE như cá tra vì giá rẻ, thịt trắng, không xương và dễ chế biến trong các bếp ăn công nghiệp. Cá ngừ đại dương, phân khúc cao cấp tại các khách sạn 5 sao và nhà hàng cao cấp ở UAE, đang tăng cường nhập khẩu từ Việt Nam. Tôm chế biến cũng có chỗ đứng nhất định tại các hệ thống siêu thị ở UAE.

Điện tử và hàng tiêu dùng như điện thoại di động Samsung sản xuất tại Việt Nam vẫn duy trì vị thế là nhóm hàng có giá trị xuất khẩu lớn nhất vào thị trường UAE. Nhóm hàng dệt may và giày dép chủ yếu phục vụ phân khúc trung cấp và tái xuất vì có giá cạnh tranh so với nhiều thị trường khác.

UAE là thị trường mở và hầu như không có rào cản kỹ thuật khắt khe như Nhật Bản, EU hay Mỹ. Nước này chủ yếu tập trung vào chất lượng và tiêu chuẩn Halal. Điều này tạo điều kiện thuận lợi cho hàng hóa Việt Nam thâm nhập nhiều hơn vào thị trường UAE.

Hiệp định CEPA sẽ xóa bỏ thuế quan đối với 95% số dòng thuế, bao phủ 99% kim ngạch xuất khẩu của VIệt Nam, tạo điều kiện cho phần lớn hàng hóa Việt Nam xuất sang UAE đã được hưởng mức thuế 0% ngay lập tức hoặc theo lộ trình ngắn. Điều này giúp hàng Việt Nam rẻ hơn so với các đối thủ từ Hiệp hội Các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN) khác như Thái Lan hay Malaysia... UAE phụ thuộc nhiều vào thực phẩm và đồ uống nhập khẩu, nhờ nhu cầu lớn vì dân số gia tăng nhanh và lượng khách du lịch đến UAE ngày càng tăng mạnh.

Tuy nhiên, một số vấn đề như cạnh tranh khốc liệt, chứng nhận Halal, sự khác biệt về văn hóa và thị hiếu tiêu dùng, và thanh toán là những khó khăn, thách thức đối với các sản phẩm Việt Nam khi thâm nhập thị trường UAE. UAE là thị trường toàn cầu, do đó hàng Việt Nam phải cạnh tranh trực tiếp với hàng hóa từ Trung Quốc, Thái Lan, Ấn Độ, Indonesia...

Về chứng nhận Halal, mỗi sản phẩm thực phẩm, đồ uống và mỹ phẩm đều yêu cầu một giấy chứng nhận Halal riêng theo tiêu chuẩn của UAE. Quốc gia vùng Vịnh này có quy định khắt khe về quy trình đánh giá, cấp và duy trì chứng nhận Halal. Nhiều doanh nghiệp gặp khó khăn để có được chúng nhận này. Bên cạnh đó, vấn đề thanh toán dù đã cải thiện nhưng các rủi ro về lừa đảo và gian lận thương mại qua mạng hoặc chậm thanh toán vẫn là nỗi lo đối với các doanh nghiệp vừa và nhỏ Việt Nam.

Ông Trương Xuân Trung cho biết trong năm 2026, Cơ quan Thương vụ Việt Nam tại UAE tập trung vào mục tiêu thúc đẩy triển khai hiệu quả Hiệp định CEPA giữa Việt Nam và UAE, sau khi hiệp định này chính thức có hiệu lực, mở ra nhiều cơ hội cho cả thương mại hàng hóa, dịch vụ và đầu tư giữa hai nước. Để đạt mục tiêu trên, Cơ quan Thương vụ tập trung vào việc triển khai các hoạt động xúc tiến thương mại và đầu tư như tổ chức đoàn tham dự các hội chợ chuyên ngành tại UAE, tổ chức các cuộc hội thảo và giao thương, hỗ trợ các đoàn doanh nghiệp Việt Nam sang gặp đối tác tại UAE, đưa các nhà mua hàng UAE vào Việt Nam tham dự các hội chợ lớn, giới thiệu các đối tác nhập khẩu UAE tới doanh nghiệp Việt Nam.

Cơ quan Thương vụ Việt Nam tại UAE có một số kế hoạch lớn trong năm 2026. Cụ thể, tăng cường xúc tiến thương mại và quảng bá sản phẩm Việt Nam như phối hợp với các đơn vị trong nước tổ chức đưa các đoàn doanh nghiệp Việt Nam sang tham dự Gulfood năm 2026 tại Dubai; tổ chức 1-2 Diễn đàn Thương mại và Đầu tư Việt Nam-UAE và kết nối doanh nghiệp; đưa đoàn doanh nghiệp mua hàng của UAE và Qatar vào Việt Nam tham dự Việt Nam International Sourcing; phối hợp với các đơn vị và doanh nghiệp trong nước tổ chức đoàn doanh nghiệp tham dự Hội chợ Big 5 về vật liệu xây dựng; hỗ trợ các đoàn doanh nghiệp Việt Nam sang khảo sát thị trường và kết nối với đối tác mua hàng tại UAE...

Cơ quan Thương vụ cũng sẽ phối hợp với các cơ quan đối tác như các Phòng Thương mại và Công nghiệp Dubai, Abu Dhabi, Sharjah, Ajman,… của UAE, các Khu kinh tế, Khu Thương mại tự do của UAE tổ chức hội nghị kết nối đầu tư và roadshow xúc tiến doanh nghiệp như phối hợp và hỗ trợ đưa đoàn doanh nghiệp của Ajman Free Zone (Khu tự do Ajman) vào Việt Nam tìm kiếm đối tác kinh doanh và đầu tư; hỗ trợ doanh nghiệp Việt Nam tìm hiểu điều kiện đầu tư, ưu đãi và môi trường kinh doanh và thành lập công ty tại các Khu Kinh tế và Khu Thương mại tự do trọng điểm như Dubai, Sharjah, Ajman.

Để mở rộng xuất khẩu, Cơ quan Thương vụ sẽ tổ chức các buổi tập huấn về CEPA, hướng dẫn thủ tục chứng nhận xuất xứ, quy tắc ưu đãi thuế quan, chứng nhận Halal, các quy định về nhập khẩu của UAE, nhằm giúp doanh nghiệp Việt Nam tận dụng ưu đãi thuế quan khi xuất hàng vào thị trường UAE và tái xuất sang các nước Hội đồng Hợp tác vùng Vịnh (GCC).

Tận dụng vị trí trung tâm trung chuyển quốc tế của UAE, Cơ quan Thương vụ sẽ triển khai các hoạt động kết nối logistics, xuất khẩu, giúp doanh nghiệp Việt Nam liên kết với mạng lưới phân phối tại UAE, Trung Đông, Bắc Phi. Đồng thời, tập trung phát triển kênh thương mại song phương bền vững. Cơ quan Thương vụ sẽ phối hợp với các đơn vị và tổ chức đối tác để mở rộng hoạt động networking, tăng cường các sự kiện kết nối doanh nghiệp hai nước.