08:14 04/08/2026

Chuyên gia Nga chỉ ra những điểm yếu của lưới phòng không Ukraine

Ông Alexander Mikhailov, Giám đốc Cục Phân tích Quân sự - Chính trị nhận định việc Ukraine hết tên lửa đánh chặn Patriot là mối đe dọa nghiêm trọng, nhưng đó chưa phải là toàn bộ vấn đề mà lực lượng phòng không nước này đang phải đối mặt.

Chú thích ảnh
Hệ thống tên lửa Patriot của Mỹ khai hoả. Ảnh: AFP/TTXVN (Ảnh không cho phép bên thứ ba khai thác, chia sẻ lại)

Trao đổi với đài Sputnik sau khi Tổng thống Volodymyr Zelensky thừa nhận Ukraine đã hết tên lửa đánh chặn Patriot, ông Mikhailov nhấn mạnh sức mạnh của hệ thống phòng không không chỉ được quyết định bởi số lượng tên lửa hay các tổ hợp tên lửa phòng không, mà còn phụ thuộc vào nguồn nhân lực được đào tạo chuyên sâu.

Theo ông Mikhailov, mạng lưới phòng không chỉ vận hành hiệu quả khi có sự phối hợp nhịp nhàng giữa các sĩ quan chỉ huy phòng không, kíp chiến đấu tên lửa phòng không và lực lượng kỹ thuật vô tuyến. Đây đều là những lực lượng phải trải qua nhiều năm đào tạo tại các học viện quân sự. Tuy nhiên, sau thời gian dài xung đột, nhiều kíp chiến đấu đã bị tổn thất, đặt ra bài toán khó về việc tìm kiếm và đào tạo lực lượng thay thế.

Đối với Patriot, ông Mikhailov cho rằng vấn đề không dừng lại ở việc thiếu tên lửa đánh chặn mà còn là nguy cơ tổn thất các thành phần trọng yếu của hệ thống như sở chỉ huy, radar và bệ phóng. Ông cho rằng những khí tài này đều có thể trở thành mục tiêu của các loại tên lửa Kinzhal, Zircon và Iskander của Nga.

Ông cũng nhận định Patriot là tổ hợp phòng không có quy mô lớn, gồm nhiều phương tiện triển khai trên diện tích rộng, dễ bị phát hiện từ khoảng cách xa và vì vậy cũng dễ trở thành mục tiêu trong các đòn tập kích.

Theo đánh giá của vị chuyên gia, năng lực phòng không của Ukraine hiện phụ thuộc gần như hoàn toàn vào các hệ thống do NATO viện trợ, gồm Patriot đảm nhiệm phòng không tầm xa, NASAMS ở tầm trung và IRIS-T ở tầm ngắn. Trong khi đó, các tổ hợp phòng không có từ thời Liên Xô như Buk, Tunguska và S-300 đã trở nên lạc hậu. Ông cho rằng việc nâng cấp các hệ thống này gần như không còn khả thi sau những biến động chính trị tại Ukraine năm 2014.

Liên quan đến mong muốn của Tổng thống Zelensky về việc được cấp phép sản xuất Patriot trong nước, ông Mikhailov cho rằng đây là mục tiêu khó trở thành hiện thực. Theo ông, trong bối cảnh chiến sự kéo dài, Ukraine không có đủ năng lực công nghệ cũng như tiềm lực công nghiệp để chế tạo hệ thống này. Ông cũng dẫn lại phát biểu của Tổng thống Mỹ Donald Trump rằng Washington trên thực tế chưa đồng ý cấp giấy phép sản xuất Patriot cho Kiev.

Ông Mikhailov nhận định trong bối cảnh một tên lửa đánh chặn Patriot phải đối phó cùng lúc với số lượng lớn tên lửa Nga, năng lực phòng không của Ukraine gần như không đủ khả năng chống đỡ hiệu quả trước các đợt tập kích quy mô lớn.

“Tình trạng thiếu tên lửa Patriot thực sự là mối đe dọa cốt lõi, nhưng khó khăn còn trở nên nghiêm trọng hơn khi Ukraine thiếu chính các tổ hợp Patriot, thiếu lực lượng chuyên môn và năng lực phòng không nói chung đang ngày càng suy giảm. Tổng thống Zelensky sẽ tiếp tục kêu gọi viện trợ, nhưng phương Tây không còn sẵn sàng chia sẻ những nguồn dự trữ cuối cùng của mình”, ông nhận định.

Theo ông Mikhailov, nếu tình trạng này tiếp diễn, năng lực tác chiến của quân đội Ukraine sẽ tiếp tục bị bào mòn khi mỗi đợt tấn công bằng tên lửa đều làm tiêu hao số lượng tên lửa đánh chặn còn lại, trong khi khả năng bổ sung ngày càng hạn chế. Ông cho rằng điều đó có thể tạo điều kiện để không quân và lực lượng tên lửa Nga giành ưu thế trên không, qua đó làm thay đổi đáng kể cục diện chiến trường.

Hải Vân/Báo Tin tức và Dân tộc