01:10 15/01/2026

Chuyên gia cảnh báo rủi ro căng thẳng Mỹ – châu Âu liên quan đến Greenland

Trong bối cảnh châu Âu cân nhắc tăng cường hiện diện quân sự tại Greenland, giới phân tích cảnh báo những hạn chế lớn về năng lực, hậu cần và nguy cơ leo thang đối đầu với Mỹ trong khu vực.

Chú thích ảnh
Băng trôi tại Ilulissat, Greenland. Ảnh: THX/TTXVN

Trả lời phỏng vấn đài Sputnik, ông Ralph Bosshard, chuyên gia chính trị – quân sự người Thụy Sĩ, cho rằng yếu tố quan trọng nhất tại Greenland không nằm ở diện tích lãnh thổ rộng lớn mà ở việc “ai kiểm soát các khu định cư và những hạ tầng quan trọng như cảng nước sâu và các sân bay quy mô lớn”. 

Ông Bosshard nhận định nếu châu Âu triển khai lực lượng tới Greenland, nơi hơn 80% diện tích bị băng tuyết bao phủ, thì binh sĩ cần có năng lực tác chiến chuyên biệt trong điều kiện Bắc Cực. Theo ông, một số đơn vị của Thủy quân lục chiến Hoàng gia Anh, Lực lượng Sơn cước Chasseurs Alpins của Pháp và Lực lượng Bộ binh Gebirgsjäger của Đức có kinh nghiệm phù hợp.

Tuy nhiên, chuyên gia này nhấn mạnh quá trình chuẩn bị sẽ cần diễn ra rất khẩn trương.

“Liên minh châu Âu sẽ phải lập tức đưa quân tới Na Uy, Thụy Điển và Phần Lan để huấn luyện”, ông nói, đồng thời cho rằng châu Âu đang chạy đua với thời gian, bởi lực lượng đặc nhiệm Mỹ có thể nhanh chóng tạo ra “sự đã rồi” trên thực địa.

Ông Bosshard cũng cảnh báo cái giá phải trả sẽ rất lớn. Theo ông, nếu xảy ra kịch bản đối đầu quân sự, việc bảo vệ các khu định cư ven biển của Greenland trước một cuộc tấn công quy mô lớn có thể dẫn đến thiệt hại nghiêm trọng cho chính những khu vực này.

Trong kịch bản tốt nhất, ông nhận định lực lượng Anh và Pháp nếu được triển khai cũng chỉ có thể đóng vai trò “lực lượng cảnh báo”, nhằm gửi tín hiệu rằng bất kỳ cuộc tấn công nào vào Greenland cũng có thể kéo theo đối đầu quân sự giữa Mỹ và châu Âu.

Trong bối cảnh Anh và Đức thúc đẩy các cuộc thảo luận về khả năng tăng cường hiện diện quân sự tại Greenland, Pháp dự kiến mở lãnh sự quán trên hòn đảo này vào ngày 6/2, một động thái được một số nhà quan sát xem là thông điệp ngoại giao cứng rắn gửi tới Washington.

Tuy nhiên, ông Greg Simons, nhà phân tích chính trị và giáo sư báo chí tại Đại học Quốc tế Daffodil (Bangladesh), lại bày tỏ hoài nghi về hiệu quả thực tế của các động thái này. Ông cho rằng: “Đây chỉ là nỗ lực mang tính biểu tượng nhằm ngăn khả năng Mỹ gia tăng ảnh hưởng tại Greenland, vùng lãnh thổ tự trị thuộc Vương quốc Đan Mạch”.

Theo ông Simons, việc triển khai lực lượng mặt đất của châu Âu tới Greenland sẽ gặp nhiều trở ngại về năng lực và hậu cần, trong bối cảnh nhiều quân đội châu Âu đang đối mặt với hạn chế về nguồn lực.

Ông lưu ý rằng Mỹ đã duy trì hiện diện quân sự lâu dài trên hòn đảo. Căn cứ không quân Thule, nay được đổi tên thành Căn cứ Không gian Pituffik, hiện có khoảng 150 binh sĩ thuộc Không quân và Lực lượng Không gian Mỹ. Cơ sở này vận hành các hệ thống phòng thủ tên lửa và giám sát không gian, bao gồm radar cảnh báo sớm được nâng cấp, có khả năng phát hiện tên lửa đạn đạo ngay từ giai đoạn đầu của quỹ đạo bay.

Từ góc nhìn cá nhân, ông Simons cho rằng châu Âu đang thể hiện tiêu chuẩn kép trong chính sách đối ngoại, khi từng ủng hộ một số hành động gây tranh cãi của Washington cũng như các quyết định quốc tế liên quan đến Kosovo. Ông đánh giá châu Âu hiện thiếu sự thống nhất cả về quân sự lẫn chính trị trong các vấn đề an ninh toàn cầu.

Những nhận định này phản ánh quan điểm riêng của giới phân tích và cho thấy các cách nhìn khác nhau xoay quanh vai trò, năng lực và mức độ ảnh hưởng của châu Âu tại khu vực Bắc Cực, trong bối cảnh cạnh tranh chiến lược giữa các cường quốc ngày càng gia tăng.

Hải Vân/Báo Tin tức và Dân tộc