Pháp, Đức và Anh đang phối hợp xây dựng một khuôn khổ chung cho các cuộc đàm phán hòa bình về Ukraine do lo ngại chính quyền Tổng thống Donald Trump có thể gạt châu Âu ra ngoài tiến trình này.
(Từ trái sang) Thủ tướng Đức Friedrich Merz, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky, Thủ tướng Anh Keir Starmer và Tổng thống Pháp Emmanuel Macron tại cuộc gặp ở London ngày 7/6/2026. Ảnh: AA/TTXVN
Các nhà ngoại giao Pháp, Đức và Anh đang xây dựng một khuôn khổ riêng cho các cuộc đàm phán nhằm chấm dứt xung đột Ukraine, với mục tiêu bảo đảm châu Âu có vai trò trong tiến trình này và tránh bị chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump gạt sang bên lề.
Các quan chức châu Âu nói với tờ The New York Times rằng ba nước Pháp, Đức và Anh đang phối hợp để bảo đảm châu Âu duy trì được vị trí tại bàn đàm phán.
Paris và Berlin đang đi đầu trong việc xây dựng lập trường chung của châu Âu, trong khi London tham gia một cách thận trọng do phải cân nhắc mối quan hệ với Washington.
Các nhà ngoại giao cho rằng việc giải quyết cuộc chiến ở Ukraine và định hình quan hệ trong tương lai với Liên bang Nga là những vấn đề an ninh có ý nghĩa sống còn đối với châu Âu, do đó châu Âu không thể hoàn toàn dựa vào Mỹ, một đối tác mà họ cho là ngày càng khó đoán định.
Mặc dù các nhà lãnh đạo châu Âu thừa nhận rằng bất kỳ cuộc đàm phán nào với Moskva (Moscow) cũng sẽ do Mỹ đóng vai trò trung gian, họ vẫn tìm kiếm những bảo đảm rằng một thỏa thuận hòa bình sẽ không được hoàn tất nếu không có sự tham gia của châu Âu.
Chi tiết về các mô hình tham gia của châu Âu hiện đang được thảo luận vẫn chưa được công bố.
Vị trí đại sứ tại Washington đang bỏ trống
Theo tờ The Kyiv Post, những động thái ngoại giao tại châu Âu diễn ra trong bối cảnh Ukraine đang gặp khó khăn trong việc bổ nhiệm đại sứ mới tại Mỹ.
Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky đang chật vật tìm kiếm một ứng viên có đủ vị thế và kinh nghiệm sau khi đại sứ tiền nhiệm Olga Stefanishyna bị miễn nhiệm vào ngày 3/8.
Ông Zelensky xác nhận đã đề nghị bà Yulia Svyrydenko, người giữ chức Thủ tướng Ukraine cho đến ngày 16/7, đảm nhiệm cương vị đại sứ tại Mỹ. Tuy nhiên, bà Svyrydenko đã từ chối lời đề nghị này.
Các chính trị gia và cựu quan chức Ukraine cho biết những ứng viên tiềm năng đang do dự trong việc nhận nhiệm vụ.
Nghị sĩ đối lập Ivanna Klympush-Tsintsadze cho rằng những người có đủ kinh nghiệm cần thiết có thể lo ngại rằng họ không nhận được mức độ tin tưởng cần thiết từ tổng thống để có thể hoạt động hiệu quả tại Washington.
Tổng thống Mỹ Donald Trump phát biểu họp báo tại Nhà Trắng. Ảnh tư liệu: THX/TTXVN
Những vấn đề cấp bách và cuộc cải tổ chính trị
Vị trí đại sứ tại Washington bị bỏ trống đúng vào thời điểm Ukraine đang tìm cách giành thêm hỗ trợ quân sự từ Mỹ, trong đó có việc xin phép sản xuất tên lửa phòng không Patriot theo giấy phép.
Tổng thống Zelensky cho biết lượng tên lửa phòng không do các đồng minh chuyển giao đã giảm khoảng hai phần ba so với năm 2025.
Nhà lãnh đạo Ukraine cho rằng nếu Washington bán cho Kiev lượng tên lửa tương đương 5% kho dự trữ hiện tại thì Kiev có thể đủ sức vượt qua mùa đông và bảo vệ thêm nhiều dân thường. Nếu con số này tăng lên 10%, Ukraine có thể đánh chặn toàn bộ tên lửa đạn đạo mà Nga phóng vào nước này.
Ông Zelensky nói: “Năm nay, chúng tôi có số tên lửa đánh chặn ít hơn 2,5 lần so với năm 2025, trong khi Nga có số tên lửa đạn đạo mỗi tháng cao gấp đôi trước đây”.
Đại sứ mới của Ukraine tại Mỹ vì thế cũng sẽ phải vận động Quốc hội Mỹ tiếp tục duy trì sự ủng hộ đối với Ukraine, đồng thời chịu trách nhiệm xử lý các hoạt động trao đổi, liên lạc liên quan đến bất kỳ sáng kiến hòa bình nào do Mỹ dẫn dắt.
Việc tìm kiếm đại sứ mới càng trở nên phức tạp do môi trường chính trị sau cuộc cải tổ chính phủ gần đây của ông Zelensky. Việc Bộ trưởng Quốc phòng Mykhailo Fedorov bị miễn nhiệm hồi tháng 7 đã dẫn tới các cuộc biểu tình và những chỉ trích về chính trị.
Nghị sĩ đối lập Yaroslav Yurchyshyn cho rằng ông Zelensky có thể trì hoãn việc bổ nhiệm đại sứ mới cho đến sau cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ của Mỹ, qua đó có thêm thời gian đánh giá rõ hơn cục diện chính trị tại Washington.