Chính quyền Ceuta, vùng lãnh thổ Tây Ban Nha ở Bắc Phi, cảnh báo thành phố đang ở trong tình trạng “cực kỳ nghiêm trọng và có nguy cơ mất kiểm soát”, khi hàng nghìn người di cư vẫn ở lại sau làn sóng vượt biên quy mô lớn từ Maroc hồi cuối tháng 7 vừa qua. Hiện Tây Ban Nha đã phải đề nghị Liên minh châu Âu (EU) hỗ trợ xử lý số người di cư còn lại tại Ceuta.
Người di cư dựng các lều tạm tại Ceuta, Tây Ban Nha, ngày 15/8/2026. Ảnh: THX/TTXVN phát
Theo Bộ Nội vụ Tây Ban Nha, Bộ trưởng Fernando Grande-Marlaska đã đề nghị Ủy ban châu Âu (EC) tăng cường hỗ trợ từ Cơ quan Bảo vệ biên giới Liên minh châu Âu (Frontex), Cơ quan Cảnh sát châu Âu (Europol) và Cơ quan Liên minh châu Âu về tị nạn (EUAA) cho hoạt động sàng lọc và xử lý hồ sơ những người vẫn ở Ceuta không hợp pháp. Madrid cũng đề nghị kéo dài Chiến dịch Minerva - hoạt động phối hợp giữa cảnh sát Tây Ban Nha và Frontex - đến ngày 2/9. EUAA được đề nghị hỗ trợ phỏng vấn và cung cấp phiên dịch cho quá trình sàng lọc.
Theo số liệu mới nhất của Bộ Nội vụ Tây Ban Nha, khoảng 72.000 người đã vượt biên vào Ceuta trong hai ngày 30/7 và 31/7, trong đó khoảng 5.000 người vẫn còn ở thành phố, gồm khoảng 1.500 trẻ vị thành niên. Phần lớn những người còn lại đang được tập trung hoặc phải sống tạm tại các khu vực công cộng, trong đó có các bãi biển.
Để tăng cường kiểm soát biên giới, Bộ Nội vụ Tây Ban Nha công bố một loạt biện pháp đặc biệt, gồm mở rộng các đê chắn sóng Tarajal và Benzu, triển khai hệ thống phao ngăn chặn trên biển thường trực, tăng cường giám sát bằng máy bay không người lái, tàu can thiệp hạng nhẹ và thiết bị điều khiển dưới nước từ xa.
Hội đồng Ceuta ngày 28/8 nhất trí kêu gọi chính quyền trung ương “hành động ngay lập tức”, cho rằng thành phố đang ở trong tình trạng cực kỳ nghiêm trọng. Người đứng đầu thành phố tự trị Ceuta Juan Vivas cảnh báo thành phố không còn nhịp sống và sự bình yên vốn có.
Trong khi đó, căng thẳng giữa người dân địa phương và người di cư gia tăng. Ngày 27/8, một số cuộc biểu tình trên bãi biển, nơi người di cư đang trú tạm, đã biến thành các cuộc đụng độ với cảnh sát. Không chỉ đốt lều trại và đồ đạc, một số người biểu tình đã chặn xe của Hội Chữ thập Đỏ Tây Ban Nha, cản trở việc phân phát thực phẩm cho hàng trăm người di cư tại bãi biển El Trampolín.
Một vụ việc khác xảy ra khi khoảng 70 người di cư ném đá vào một xe quân sự tại khu vực Benzu, khiến một binh sĩ bị thương. Tổng cộng 12 người Maroc bị bắt, sau đó tòa án Ceuta ra lệnh trục xuất 11 người trong số này.
Bộ trưởng Nội vụ Grande-Marlaska kêu gọi người dân kiềm chế, nhấn mạnh “bạo lực không phải là câu trả lời” và không thể giải quyết những vấn đề phức tạp mà Ceuta đang đối mặt. Chính phủ Tây Ban Nha nhấn mạnh mỗi trường hợp phải được xác minh riêng để xác định người có quyền xin tị nạn, người thuộc diện bị trục xuất hoặc được phép ở lại. Đặc biệt, trẻ vị thành niên không có người đi cùng phải được hưởng các biện pháp bảo vệ đặc biệt theo quy định.
Ceuta và Melilla là hai vùng lãnh thổ của Tây Ban Nha ở Bắc Phi và là những điểm duy nhất có biên giới trên bộ giữa EU và châu Phi. Làn sóng vượt biên hồi cuối tháng 7 đã gây ra cuộc khủng hoảng di cư nghiêm trọng, đồng thời làm gia tăng sức ép đối với Tây Ban Nha trong việc kiểm soát biên giới và xử lý người di cư còn ở lại.