Đúng 21 giờ 30 phút, chuông điện thoại của Thomas vang lên, báo hiệu đã đến lúc người đàn ông đang nuôi ước mơ trở thành vận động viên thể hình tự tiêm một số loại peptide bị cấm vào vùng bụng.
Trào lưu sử dụng peptide để cải thiện vóc dáng và ngoại hình ngày càng được quảng bá trên mạng xã hội. Ảnh minh hoạ: Rebalanced Wellness Clinic
Theo truyền thông phương Tây, Thomas (tên nhân vật đã được thay đổi) lấy từ tủ lạnh hai lọ GHK-Cu và Retatrutide. Anh cho biết GHK-Cu giúp “làn da đẹp hơn”, còn Retatrutide giúp “giảm cảm giác đói”. Sau khi pha dung dịch để hoà tan peptide tổng hợp, Thomas sát khuẩn ống tiêm rồi lần lượt tiêm hai chất vào vùng bụng dưới.
Thomas sử dụng GHK-Cu mỗi ngày và Retatrutide 3 lần mỗi tuần.
“Việc này cần một chút sắp xếp, nhưng đã trở thành thói quen”, Thomas nói và cho biết anh gần như ngày nào cũng đến phòng tập.
Thomas là một trong số ngày càng nhiều người tìm cách cải thiện thể chất bằng peptide, nhóm hợp chất đang được quảng bá rầm rộ trên mạng xã hội bởi những người có ảnh hưởng, người nổi tiếng và ngành công nghiệp chăm sóc sức khỏe.
Nhiều bài đăng lan truyền trên mạng cho rằng peptide có thể mang lại nhiều lợi ích - từ giúp da căng sáng, tăng cơ, ngủ sâu, tỉnh táo hơn đến làm chậm quá trình lão hóa.
Tuy nhiên, giới chuyên gia cảnh báo chưa có đủ bằng chứng khoa học để xác nhận những công dụng này. Do nhiều loại peptide chưa được nghiên cứu đầy đủ trên người, việc tự sử dụng hoạt tính này có thể tiềm ẩn những rủi ro nghiêm trọng đối với sức khỏe.
Đây là lý do các peptide chưa được cấp phép vẫn bị cấm tại nhiều quốc gia, trong đó có Pháp, nơi Thomas sinh sống.
Tuy nhiên, tại Mỹ, một hội đồng hồi tháng trước lại khuyến nghị nới lỏng hạn chế đối với một số peptide. Đề xuất này đã vấp phải phản ứng từ nhiều chuyên gia y tế, những người cho rằng Bộ trưởng Y tế Robert F. Kennedy Jr. - người công khai ủng hộ và sử dụng peptide - đã đưa vào hội đồng những người có quan hệ chặt chẽ với ngành công nghiệp peptide.
Theo trang Medical Express, peptide là những chuỗi axit amin ngắn - các phân tử cấu thành protein, một trong những thành phần cơ bản của cơ thể. Peptide tồn tại tự nhiên trong cơ thể và tham gia điều hòa nhiều quá trình sinh học, trong đó có việc sửa chữa mô.
Một số peptide được tổng hợp trong phòng thí nghiệm đã trở thành hoạt chất của các loại thuốc phổ biến, như insulin và thuốc giảm cân nhóm GLP-1. GLP-1 là một hormone giúp điều hòa lượng đường trong máu và cảm giác thèm ăn.
Tuy nhiên, các loại peptide tổng hợp chưa được cấp phép cũng ngày càng xuất hiện trên thị trường trực tuyến và được quảng bá tại các phòng tập như công cụ hỗ trợ cải thiện hiệu quả tập luyện.
Thomas vốn đã sử dụng steroid trước khi biết đến peptide khoảng 6 tháng trước. Ngoài GHK-Cu và Retatrutide, đôi khi anh còn tự tiêm Selank với mục đích giảm lo âu và BPC-157, loại peptide được quảng bá là có thể thúc đẩy quá trình phục hồi các mô mềm như dây chằng.
Do những peptide này chưa được cấp phép lưu hành tại Pháp, người sử dụng không có hướng dẫn chính thức về liều lượng hay cách tiêm.
Trên các diễn đàn như Reddit và Discord, chủ yếu là nam giới trao đổi kinh nghiệm về lượng peptide và tần suất tự tiêm.
“Bạn đọc các nghiên cứu, xem kết quả xét nghiệm và thấy những tác động tích cực”, Thomas nói, đồng thời cho rằng nguy cơ “hiếm gặp và không nghiêm trọng”.
Nhà thần kinh học Armelle Rancillac thuộc Viện Nghiên cứu Y tế và Sức khỏe Quốc gia Pháp (Inserm) cho rằng hiểu biết về cách sử dụng peptide vẫn còn hạn chế, bởi nhiều loại “chưa được thử nghiệm trên người”.
Đầu năm nay, Inserm cho biết chưa có thử nghiệm lâm sàng đối chứng ngẫu nhiên quy mô lớn nào xác nhận những lợi ích được quảng bá của peptide. Cơ quan này đồng thời cảnh báo một số loại có thể gây ra những rủi ro sức khỏe rất thực tế.
“Chúng ta chưa dành đủ thời gian cho nghiên cứu để chứng minh giá trị của chúng”, bà Rancillac nói, đồng thời cho rằng những câu chuyện tự thử nghiệm trên cơ thể - vốn “không có giá trị khoa học” - đang nhận được quá nhiều sự tin tưởng.
Nhiều quốc gia đã ghi nhận các trường hợp phải nhập viện sau khi sử dụng peptide. Tháng 6, Chính phủ Australia cho biết đã ghi nhận 6 trường hợp tổn thương gan cấp tính liên quan đến các sản phẩm được dán nhãn Retatrutide.
Chưa có số liệu chính xác về số người sử dụng peptide. Tuy nhiên, nhà xã hội học thể thao Fabien Ohl thuộc Đại học Lausanne (Thụy Sĩ) nhận định mức độ sử dụng gia tăng gần đây đã đủ để “gióng lên hồi chuông cảnh báo”.
Theo ông Ohl, mạng xã hội đang thúc đẩy một cách nhìn mang tính “sinh học hóa”, coi cơ thể như một dạng “vốn” có thể được khai thác bằng các chất hóa học để cải thiện ngoại hình.
Một trang web bán peptide thậm chí quảng bá sản phẩm như “kiến trúc hóa học” dành cho những người muốn nâng cao thể trạng sinh học tuyệt đối.
Trên mạng xã hội, những người tự nhận là chuyên gia cũng bán dịch vụ tư vấn, cam kết giúp nam giới cải thiện vóc dáng.