Hội nghị do Sở Y tế phối hợp với Trung tâm Kiểm soát bệnh tật thành phố Cần Thơ tổ chức, quy tụ các chuyên gia của Viện Pasteur Thành phố Hồ Chí Minh, Viện Y tế công cộng Thành phố Hồ Chí Minh, Viện Vệ sinh dịch tễ Trung ương, Trường Đại học Y Dược Cần Thơ cùng nhiều cơ sở y tế trong khu vực. Trong bối cảnh thành phố sau hợp nhất đang từng bước khẳng định vai trò trung tâm y tế chuyên sâu của vùng Đồng bằng sông Cửu Long, hội nghị là diễn đàn cập nhật bằng chứng khoa học mới phục vụ hoạch định chính sách và nâng cao năng lực y tế dự phòng cho toàn vùng.

Những con số đưa ra tại hội nghị như 60% mẫu nước sạch khảo sát tại 50 cơ sở cấp nước ở 10 tỉnh, thành phố khu vực phía Nam không đạt Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia; ô nhiễm bụi mịn PM2.5 có thể gây thiệt hại đến 7% tổng sản phẩm trên địa bàn (GRDP) của Cần Thơ…, cho thấy công tác y tế dự phòng đang đứng trước yêu cầu cấp thiết phải đổi mới phương thức giám sát, cảnh báo sớm và can thiệp dựa trên bằng chứng khoa học.

Cụ thể, nhóm các nhà khoa học thuộc Viện Y tế Công cộng Thành phố Hồ Chí Minh và Trung tâm Kiểm soát bệnh tật thành phố Cần Thơ (Hồ Hữu Tính và cộng sự) đã chỉ ra rằng, ô nhiễm bụi mịn PM2.5 được ước tính liên quan đến khoảng 705 ca tử vong tại Cần Thơ trong năm 2023, gây thiệt hại kinh tế từ 3.713-8.611 tỷ đồng, tương đương 3-7% tổng sản phẩm trên địa bàn (GRDP) của thành phố. Điều này cho thấy PM2.5 gây gánh nặng đáng kể về sức khỏe và kinh tế tại Cần Thơ. Do đó, thành phố cần ưu tiên kiểm soát nguồn phát thải và xây dựng các chiến lược để quản lý chất lượng không khí.

Thạc sĩ Nguyễn Trần Bảo Thanh (Viện Y tế công cộng Thành phố Hồ Chí Minh) có báo cáo đánh giá công tác giám sát và bảo đảm chất lượng nước sạch tại các tỉnh, thành phố khu vực phía Nam. Nghiên cứu cho thấy, dù 100% địa phương đã xây dựng kế hoạch giám sát, việc triển khai vẫn còn nhiều bất cập do thiếu kinh phí, nhân lực và năng lực kiểm nghiệm. Kết quả ngoại kiểm tại 50 cơ sở cấp nước cho thấy chỉ 20 mẫu đạt quy chuẩn, 30 mẫu không đạt, chiếm 60%. Các chỉ tiêu vượt ngưỡng không chỉ bao gồm các thông số hóa lý như pH, độ đục, amoni, sắt, mangan mà còn xuất hiện các vi sinh vật nguy hiểm như coliform, e.coli và pseudomonas aeruginosa. Thực trạng này phản ánh các hạn chế trong công tác nội kiểm của cơ sở cấp nước cũng như nguy cơ ô nhiễm nguồn nước, đòi hỏi tăng cường đầu tư cho hệ thống giám sát và xử lý nước sạch nhằm bảo đảm an toàn cho người dân.

Bên cạnh các nghiên cứu về môi trường, hội nghị còn cập nhật nhiều xu hướng mới của y tế dự phòng như dữ liệu thực tế về vaccine phòng bệnh tay chân miệng, chiến lược nâng cao tỷ lệ tiêm chủng HPV cho cả nam và nữ, giải pháp bảo vệ người cao tuổi trước bệnh do phế cầu, cúm mùa trong bối cảnh già hóa dân số, tiến độ triển khai Chương trình Một sức khỏe giai đoạn 2026-2030, quản lý vệ sinh lao động và ứng dụng chuyển đổi số trong quản lý thiết bị y tế. Các báo cáo đều hướng tới mục tiêu tăng cường năng lực dự báo, phát hiện sớm yếu tố nguy cơ và chủ động phòng ngừa dịch bệnh, thay vì chỉ tập trung điều trị khi bệnh đã xảy ra.

Hội nghị giới thiệu nhiều kết quả nghiên cứu của Trung tâm Kiểm soát bệnh tật thành phố Cần Thơ về dự phòng phơi nhiễm virus viêm gan B nghề nghiệp ở nhân viên y tế, quản lý thiết bị y tế thông minh trên nền tảng điện toán đám mây và sức khỏe người cao tuổi…

Việc quy tụ nhiều chuyên gia đầu ngành và cơ sở nghiên cứu, đào tạo y khoa lớn tiếp tục khẳng định vai trò của Cần Thơ là trung tâm nghiên cứu, đào tạo và chuyển giao kỹ thuật y tế của vùng Đồng bằng sông Cửu Long, góp phần đưa các kết quả nghiên cứu nhanh chóng ứng dụng vào thực tiễn, đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của công tác bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân.