Ngày 27/8, ông công khai kêu gọi hai chính trị gia cực hữu Itamar Ben Gvir và Bezalel Smotrich gác lại bất đồng, hợp nhất các đảng để tránh làm mất phiếu bầu.

Lời kêu gọi được đưa ra sau khi cuộc thăm dò dư luận mới cho thấy đảng People of Israel (Nhân dân Israel) của cựu tướng quân đội Ofer Winter có thể giành được 6 ghế tại Knesset (Quốc hội). Sự trỗi dậy của lực lượng mới này đang gây áp lực đặc biệt lên đảng Religious Zionism (Chủ nghĩa Phục quốc Do Thái Tôn giáo) của ông Smotrich, vốn có nguy cơ không vượt qua ngưỡng bầu cử.

Trong hệ thống bầu cử Israel, các đảng phải giành ít nhất 3,25% số phiếu để có ghế tại Knesset. Với việc ngày càng nhiều đảng cánh hữu cùng tranh giành một nhóm cử tri, nguy cơ “phiếu chết” (tức phiếu dành cho các đảng không vượt ngưỡng) đang trở thành mối lo lớn đối với phe ủng hộ Thủ tướng Netanyahu.

Trong một video đăng trên Telegram, ông Netanyahu cảnh báo rằng tình trạng chia rẽ của cánh hữu có thể khiến toàn bộ khối thất bại trong cuộc bầu cử. Ông viện dẫn cuộc bầu cử năm 1992, khi phe cánh tả giành quyền lãnh đạo đất nước dù tổng số phiếu dành cho các lực lượng cánh hữu khi đó được cho là cao hơn. Theo ông Netanyahu, việc nhiều đảng cánh hữu không vượt qua ngưỡng bầu cử đã khiến phe này mất lợi thế. “Điều đó có thể xảy ra lần này”, ông Netanyahu cảnh báo, đồng thời nhấn mạnh rằng khi phe cánh hữu đoàn kết, họ thường giành chiến thắng.

Thủ tướng Israel thừa nhận giữa ông Ben Gvir và ông Smotrich tồn tại những bất đồng cá nhân, nhưng cho rằng hai người phải vượt qua những mâu thuẫn này vì lợi ích chung. Ông cho biết sẽ mời hai lãnh đạo gặp mặt trong những ngày tới để tìm cách đạt được một thỏa thuận hợp nhất.

Hai đảng của ông Ben Gvir và ông Smotrich từng tranh cử cùng nhau trong cuộc bầu cử năm 2022 thông qua một thỏa thuận liên minh kỹ thuật. Tuy nhiên, sau cuộc bầu cử, hai bên nhanh chóng tách ra và hoạt động độc lập.

Một cuộc thăm dò dư luận do Zman Yisrael công bố ngày 27/8 cho thấy nếu đảng Otzma Yehudit (Sức mạnh Do Thái) của ông Ben Gvir và Religious Zionism của ông Smotrich tái hợp, họ có thể giành khoảng 8 ghế. Nếu tiếp tục tranh cử riêng rẽ, Otzma Yehudit được dự báo giành 6 ghế, trong khi Religious Zionism có nguy cơ bị loại khỏi Knesset.

Tuy nhiên, lời kêu gọi đoàn kết của ông Netanyahu không nhận được phản ứng tích cực từ ông Ben Gvir. Bộ trưởng An ninh Quốc gia Israel cáo buộc Thủ tướng thực chất muốn làm suy yếu Otzma Yehudit để sau bầu cử có thể rời khỏi liên minh cánh hữu và thành lập một chính phủ đoàn kết rộng hơn với ông Gadi Eisenkot, một trong những nhân vật hàng đầu của phe đối lập. Theo ông Ben Gvir, thay vì hợp nhất với ông Smotrich, đảng của ông Smotrich nên liên minh với ông Winter.

Ông lập luận rằng chỉ khi Otzma Yehudit duy trì sức mạnh, còn hai ông Smotrich và Winter cùng tranh cử, Israel mới có thể hình thành một chính phủ cánh hữu thực sự.

Ông Netanyahu nhanh chóng đáp trả trên mạng xã hội, yêu cầu ông Ben Gvir “đừng đánh sập cánh hữu”. Ông cho rằng việc hợp nhất ông Ben Gvir và Smotrich không làm suy yếu Otzma Yehudit mà ngược lại, sẽ tạo ra một lực lượng mạnh hơn và ngăn chặn việc lãng phí phiếu bầu.

Ông Netanyahu cũng cảnh báo rằng nếu ông Smotrich không vượt qua ngưỡng bầu cử, một chính phủ do ông Eisenkot dẫn đầu, với sự tham gia của các đảng cánh tả và các đảng Arab, có thể lên nắm quyền.

Cuộc tranh cãi công khai giữa ông Netanyahu và ông Ben Gvir cho thấy những mâu thuẫn trong phe cánh hữu không chỉ mang tính chiến thuật mà còn phản ánh sự thiếu tin tưởng ngày càng sâu sắc giữa các đối tác.

Nhân vật đứng sau sự xáo trộn mới là ông Ofer Winter, cựu tướng Israel, người chính thức ra mắt đảng People of Israel tại Jerusalem hôm 25/8. Ông Winter tuyên bố đảng của ông thuộc “rõ ràng và dứt khoát” về phe cánh hữu, đồng thời cam kết thúc đẩy chính sách an ninh cứng rắn. Tuy nhiên, ông cũng muốn xây dựng một lực lượng có khả năng thu hút nhiều thành phần khác nhau trong xã hội Israel.

Đáng chú ý, ngày 27/8, ông Winter chính thức tuyên bố đảng của ông sẽ chỉ ủng hộ ông Netanyahu làm thủ tướng sau bầu cử. Động thái này phần nào giúp ông Netanyahu giảm bớt lo ngại rằng ông Winter có thể trở thành đối thủ trực tiếp. Tuy nhiên, sự xuất hiện của People of Israel vẫn có khả năng hút phiếu từ Likud và các đảng cánh hữu khác.

Theo cuộc thăm dò mới nhất của Zman Yisrael, đảng Yashar của ông Gadi Eisenkot đang dẫn đầu với 26 ghế. Likud của ông Netanyahu đứng thứ hai với 22 ghế, tiếp theo là B’Yachad (Cùng nhau) của ông Naftali Bennett với 14 ghế và đảng Yisrael Beytenu (Israel Nhà của chúng ta) của ông Avigdor Liberman với 10 ghế. Shas được dự báo giành 9 ghế, trong khi đảng United Torah Judaism (Liên minh Do Thái giáo Torah Thống nhất) và đảng Democrats (Dân chủ) cùng có 8 ghế. Otzma Yehudit và liên danh Hadash-Ta’al-Balad mỗi bên được dự báo có 6 ghế, còn Ra’am có 5 ghế.

Nếu kết quả này thành hiện thực, khối chống ông Netanyahu được dự báo có 58 ghế, trong khi khối ủng hộ ông, bao gồm cả People of Israel, chỉ có 51 ghế - thấp hơn đáng kể so với 61 ghế cần thiết để kiểm soát Knesset.

Sự xuất hiện của ông Winter, cùng với một loạt đảng cánh hữu mới trong những tháng gần đây, đang khiến bài toán bầu cử của ông Netanyahu trở nên phức tạp hơn.

Vấn đề không chỉ nằm ở số ghế mà mỗi đảng có thể giành được, mà còn ở việc những đảng nhỏ có vượt qua ngưỡng 3,25% hay không. Một đảng thất bại có thể khiến hàng chục nghìn phiếu bị mất khỏi phép tính phân bổ ghế, trong khi một đảng mới thành công lại có thể lấy đủ phiếu để đẩy một đảng cánh hữu khác xuống dưới ngưỡng.

Đối với ông Netanyahu, đây là một rủi ro đặc biệt lớn. Ông cần duy trì một khối cánh hữu đủ mạnh để đạt mốc 61 ghế, nhưng đồng thời phải kiểm soát những mâu thuẫn ngày càng gay gắt giữa các lực lượng cực hữu, tôn giáo và dân tộc chủ nghĩa.