Mạng lưới giám sát bí mật giữa lòng Tehran

Những chiếc camera giao thông vốn được lắp đặt để theo dõi tình hình giao thông ở Tehran lại trở thành một phần của hệ thống tình báo phức tạp. Một quan chức Israel cho biết các camera này đã bị tin tặc xâm nhập từ nhiều năm trước, cho phép Israel quan sát trực tiếp các mục tiêu trên đường phố thủ đô Iran.

Từ nguồn dữ liệu hình ảnh đó, cơ quan tình báo có thể lập bản đồ chi tiết về thành phố, theo dõi thói quen di chuyển và dựng lại mô hình hoạt động của các nhân vật quan trọng.

Tuy nhiên, camera chỉ là một mắt xích trong một hệ thống lớn hơn nhiều. Theo kênh CNN (Mỹ), Israel đã xây dựng trong suốt hơn một thập kỷ một hệ thống phân tích dữ liệu quy mô lớn, được hỗ trợ bởi trí tuệ nhân tạo và có khả năng xử lý lượng thông tin khổng lồ.

Hệ thống này tổng hợp nhiều nguồn tình báo khác nhau, bao gồm dữ liệu hình ảnh, tin tình báo con người, tín hiệu liên lạc, thông tin liên lạc bị chặn, ảnh vệ tinh và nhiều nguồn khác. Từ khối dữ liệu đó, máy tính sẽ xử lý, phân tích và cuối cùng đưa ra kết quả dưới dạng một tọa độ lưới gồm 14 chữ số - vị trí mục tiêu chính xác.

Theo một nguồn tin Israel, hệ thống hoạt động như một “cỗ máy sản xuất mục tiêu” dựa trên AI. Dù vậy, các đề xuất tấn công vẫn phải được một nhóm chuyên gia gồm kỹ sư, nhà phân tích dữ liệu và chuyên gia công nghệ kiểm chứng trước khi được thực thi.

Nhờ hệ thống này, Israel được cho là đã nhiều lần xâm nhập sâu vào các vòng tròn quyền lực của Iran. Trong nhiều năm qua, nước này đã tiến hành hàng loạt chiến dịch ám sát nhằm vào các nhà khoa học hạt nhân và quan chức cấp cao của Iran, đánh cắp kho lưu trữ hạt nhân của Tehran, thậm chí tiêu diệt lãnh đạo chính trị của Hamas ngay tại Tehran.

“Cỗ máy mục tiêu” và vai trò của Mỹ

Đối với Israel, hệ thống này không phải lần đầu được sử dụng. Trong cuộc chiến kéo dài 12 ngày giữa Israel và Iran vào tháng 6 năm ngoái, quân đội Israel đã triển khai công nghệ tương tự ngay trong ngày đầu tiên của cuộc xung đột.

Chiến dịch khi đó đã khiến một loạt nhân vật cấp cao của Iran thiệt mạng, bao gồm sĩ quan quân đội cấp cao nhất của nước này, chỉ huy lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo và một trợ lý thân cận của Lãnh tụ Tối cao Ali Khamenei.

Đến sáng 28/2, khi Mỹ và Israel tiến hành một cuộc tấn công phối hợp quy mô lớn nhằm vào Iran, hệ thống trên tiếp tục được kích hoạt.

Lần này, mục tiêu không chỉ là lãnh tụ Khamenei mà còn bao gồm nhiều lãnh đạo quân sự và an ninh hàng đầu của Iran, trong đó có những người vừa được bổ nhiệm thay thế các quan chức đã bị Israel tiêu diệt trước đó.

Thời điểm chiến dịch diễn ra trùng với giai đoạn Mỹ và Iran đang tiến hành đàm phán về chương trình hạt nhân của Tehran. Tuy nhiên, Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu cho rằng các cuộc thương lượng này khó có thể dẫn đến kết quả.

Trong khi chính quyền Mỹ đưa ra những tín hiệu không nhất quán về mục tiêu của các cuộc đàm phán, Israel tin rằng hai bên sẽ không thể đạt được thỏa thuận, đặc biệt là một thỏa thuận mà Thủ tướng Israel Netanyahu có thể chấp nhận.

Trong nhiều năm, nhà lãnh đạo Israel liên tục cảnh báo cộng đồng quốc tế về mối nguy từ một Iran sở hữu vũ khí hạt nhân. Với ông, thời điểm hành động đã đến.

Ngày 11/2, ông Netanyahu đã có cuộc gặp kín kéo dài gần ba giờ với Tổng thống Mỹ Donald Trump tại Nhà Trắng. Hai bên chỉ công bố duy nhất một bức ảnh sau cuộc gặp.

Nội dung thảo luận không xoay quanh các cuộc đàm phán hạt nhân đang diễn ra, mà tập trung vào kịch bản nếu các cuộc thương lượng thất bại. Trong cuộc gặp, Thủ tướng Israel được cho là đã trình bày với ông Trump những thông tin tình báo mới về năng lực quân sự của Iran.

Trước đó, Washington và Tel Aviv cũng đã tiến hành nhiều cuộc thảo luận quân sự và tình báo cấp cao để chuẩn bị cho một kế hoạch tấn công chung.

Mệnh lệnh tấn công và kết cục

Chiều 27/2 lúc 15h38 theo giờ miền Đông nước Mỹ (3h38 sáng ngày 28/2 theo giờ Việt Nam), Tổng thống Trump đã đưa ra mệnh lệnh kích hoạt đòn tấn công đầu tiên.

Theo Tướng Dan Caine, sĩ quan quân đội cấp cao của Mỹ, thông điệp được gửi đi có nội dung: “Chiến dịch Epic Fury được phê chuẩn. Không hủy bỏ. Chúc may mắn”.

Trong cuộc họp báo hôm thứ Hai (2/3), ông Caine cho biết đây là một cuộc tấn công ban ngày được kích hoạt sau một “sự kiện kích hoạt” do Lực lượng Phòng vệ Israel (IDF) thực hiện, với sự hỗ trợ của tình báo Mỹ.

Dù không tiết lộ chi tiết, nhiều khả năng ông đề cập đến loạt tấn công của Israel nhằm vào khu phức hợp nơi Khamenei sinh sống. Chiến dịch được cho là có sự hỗ trợ của tình báo Mỹ trong việc xác định chính xác vị trí của lãnh tụ tối cao Iran.

Chỉ vài giờ sau đòn tấn công, Israel bắt đầu tỏ ra lạc quan về kết quả chiến dịch, dù khi đó chưa có xác nhận chính thức về cái chết của ông Khamenei.

Sáng sớm Chủ nhật(1/3) , truyền hình nhà nước Iran phát đi thông báo: “Lãnh tụ Tối cao của Iran đã tử vì đạo”.

Tin tức này nhanh chóng gây chấn động khu vực và làm dấy lên lo ngại về nguy cơ leo thang căng thẳng mới ở Trung Đông.