Trong cuộc chiến với Iran, quân đội Mỹ đã mất 45 thiết bị bay không người lái (UAV) MQ-9 Reaper, tương đương 1/4 tổng số loại UAV trinh sát này.
Hiện trường một chiếc UAV MQ-9 của Mỹ bị bắn hạ. Ảnh: THX/TTXVN
Thông tin trên do báo Mỹ tiết lộ ngày 13/8. Theo đó, những tổn thất này khiến Mỹ thiệt hại ước tính 1,3 tỷ USD.
Theo một quan chức Mỹ, không phải tất cả các UAV bị mất đều bị bắn hạ. Một số chiếc đã rơi sau khi mất liên lạc với người điều khiển.
Là phiên bản tiếp theo của MQ-1 Predator, MQ-9 Reaper là UAV tầm trung hoạt động ở độ cao trung bình, có khả năng bay liên tục tới 30 giờ để thực hiện các nhiệm vụ giám sát hoặc tấn công mục tiêu bằng tên lửa Hellfire. Mỗi chiếc có giá từ 30 đến 50 triệu USD. Trước khi cuộc chiến Mỹ - Israel với Iran bắt đầu ngày 28/2, quân đội Mỹ có 185 chiếc, trong đó Không quân Mỹ vận hành 165 chiếc và Thủy quân lục chiến Mỹ vận hành 20 chiếc.
Chỉ vài giờ sau khi cuộc chiến bắt đầu, các kênh Telegram của Iran đã đăng thông tin về những chiếc Reaper bị bắn hạ. Sau đó, Iran công bố nhiều video, trong đó quân đội Iran tuyên bố đã bắn hạ nhiều UAV MQ-9 khi đang bay và phá hủy những chiếc khác trong các nhà chứa tại các căn cứ Mỹ trên khắp khu vực vùng Vịnh.
Đến khi Mỹ và Iran đạt được thỏa thuận ngừng bắn sơ bộ ngày 9/4, các thông tin ban đầu trên truyền thông Mỹ cho rằng lực lượng Iran đã bắn hạ khoảng 20 chiếc Reaper. Nếu số liệu mới nhất của báo chí Mỹ là chính xác, thì những thông tin ban đầu có thể đã đánh giá thấp số UAV bị tổn thất gần một nửa.
Không quân Mỹ đưa MQ-9 Reaper vào biên chế năm 2007 và sử dụng rộng rãi tại Iraq, Afghanistan cũng như trong các cuộc chiến của Mỹ tại Pakistan, Somalia, Yemen và nhiều nơi khác. MQ-9 Reaper gắn liền với chương trình ám sát bằng UAV dưới thời Tổng thống Barack Obama. Loại này từng được xem là UAV gần như không thể bị đánh hạ cho đến năm 2017, khi lực lượng Houthi ở Yemen bắn hạ một chiếc bằng tên lửa phòng không từ thời Liên Xô.
Sau đó, một loạt tổn thất xảy ra. Đến khi Mỹ và Israel bắt đầu không kích Iran hồi tháng 2, Reaper đã được xem là lỗi thời và không hiệu quả khi đối mặt với lực lượng quân sự có năng lực phòng không.
Tuy nhiên, Mỹ hiện chưa có phương án thay thế khả thi cho Reaper. Tập đoàn General Atomics đã dừng sản xuất loại UAV này vào năm 2020 và Lầu Năm Góc dự kiến chỉ khởi động chương trình lựa chọn loại UAV tiếp theo vào cuối năm nay. Trong khi đó, Ủy ban Quân vụ Thượng viện Mỹ đã khuyến nghị khôi phục sản xuất MQ-9, còn Phó Tham mưu trưởng Không quân Mỹ David Tabor nói tại một phiên điều trần của Thượng viện hồi tháng 6 rằng Lầu Năm Góc đang xem xét các phương án mua lại nhiều MQ-9A nhất có thể từ các đồng minh của Mỹ.
Reaper là một trong nhiều hệ thống vũ khí bị thiếu sau cuộc chiến với Iran. Mỹ đã sử dụng hơn một nửa số tên lửa phòng không Patriot và 80% số tên lửa phòng thủ tên lửa THAAD, cùng 1/3 số tên lửa hành trình Tomahawk kể từ ngày 28/2. Tổng thống Donald Trump phủ nhận Mỹ đang thiếu tên lửa, nhưng đã đề nghị Quốc hội cấp 87,6 tỷ USD để đáp ứng các nhu cầu cấp bách liên quan đến cuộc chiến với Iran, trong đó có 21 tỷ USD dành cho đạn dược.