Những số báo đặc biệt tôn vinh nhà toán học Wang Hong (Vương Hồng) khi cô giành Huy chương Fields đã tạo nên cơn sốt hiếm thấy đối với báo in, phản ánh sự quan tâm ngày càng lớn đối với khoa học và truyền cảm hứng cho nhiều người trẻ.
Báo in "cháy hàng" sau chiến thắng lịch sử
Nhà toán học Trung Quốc Vương Hồng tham dự buổi họp báo sau lễ khai mạc Đại hội Toán học Quốc tế năm 2026 tại Philadelphia, Mỹ, ngày 23/7/2026. Ảnh: Tân Hoa Xã
Việc nhà toán học người Trung Quốc Vương Hồng giành Huy chương Fields - giải thưởng danh giá bậc nhất trong lĩnh vực toán học - đã không chỉ gây tiếng vang trong giới học thuật mà còn tạo nên một hiện tượng hiếm gặp trên thị trường báo in Trung Quốc.
Sau khi Vương Hồng được trao Huy chương Fields tại lễ khai mạc Đại hội Toán học Quốc tế 2026 ở Philadelphia (Mỹ) hôm 23/7, báo Guangxi Daily đã liên tiếp phát hành hai số báo đặc biệt vào các ngày 25 và 27/7 với tựa đề nổi bật trên trang nhất "Giả thuyết của Vương".
Cách đặt tiêu đề mang ý nghĩa kép bởi chữ "Vương" trong tiếng Trung vừa là họ của nữ giáo sư, vừa có nghĩa là "vua" hoặc "nữ hoàng", ngầm tôn vinh cô như "nữ hoàng toán học".
Ngay sau khi phát hành, hai số báo nhanh chóng được săn lùng. Trên các nền tảng mua bán đồ cũ, nhiều bản in được rao bán lại với giá từ 20 đến 100 nhân dân tệ mỗi tờ, cao hơn đáng kể so với giá phát hành. Trên mạng xã hội, nhiều người gọi đây là một "hiện tượng báo in" hiếm thấy trong thời đại truyền thông số.
Ấn bản ngày 25/7 dành gần một nửa trang nhất để giới thiệu câu chuyện về Vương Hồng. Tài khoản Weibo chính thức của Guangxi Daily cũng nhận được hàng loạt bình luận đề nghị tái bản hoặc mở bán trực tuyến sau khi các điểm phát hành truyền thống đều hết sạch.
Theo Global Times, nhiều độc giả cho biết kênh bán báo trực tuyến chính thức của Guangxi Daily thậm chí bị quá tải vì lượng truy cập tăng đột biến, buộc họ phải tìm mua trên các sàn giao dịch đồ cũ.
Không chỉ là cơn sốt sưu tầm
Sức hút của những tờ báo này không xuất phát từ tâm lý đầu cơ mà đến từ niềm tự hào trước thành tựu khoa học của một người con quê hương.
Vương Hồng sinh ra tại Quế Lâm, Khu tự trị dân tộc Choang Quảng Tây. Nhiều người dân địa phương cho rằng họ muốn lưu giữ cột mốc đáng nhớ này như một kỷ niệm về thành tựu của một nhà toán học Trung Quốc trên đấu trường quốc tế.
Không ít ý kiến nhận định trước đây các giải thưởng khoa học quốc tế thường chỉ nhận được sự quan tâm trong giới học thuật, trong khi hiện nay công chúng đã gần gũi hơn với khoa học, sẵn sàng chia sẻ niềm vui trước những bước tiến ở lĩnh vực nghiên cứu cơ bản.
Trước nhu cầu tăng cao, Guangxi Daily cho biết các dây chuyền in đã hoạt động hết công suất để đáp ứng đơn đặt hàng. Tờ báo lý giải rằng điều khiến độc giả xúc động không chỉ là chiến thắng của Vương Hồng mà còn là hành trình bền bỉ phía sau thành công ấy.
"Tờ báo không chỉ ghi lại khoảnh khắc Vương Hồng giành Huy chương Fields, mà còn lưu giữ câu chuyện về một con người chứng minh rằng vẫn có thể đến đích dù đi chậm hay phải trải qua nhiều ngã rẽ", Guangxi Daily chia sẻ.
Hành trình truyền cảm hứng
Năm nay 35 tuổi, Vương Hồng được nhận vào Đại học Bắc Kinh khi mới 16 tuổi trước khi tiếp tục học tập và nghiên cứu tại Pháp và Mỹ. Hiện cô là giáo sư chính thức tại Viện Nghiên cứu Khoa học Cao cấp (IHÉS) của Pháp.
Năm 2025, cô cùng nhà toán học Joshua Zahl giải quyết thành công côi toán Kakeya trong không gian ba chiều - một trong những côi toán tồn tại suốt nhiều thập kỷ từng khiến giới toán học thế giới gặp nhiều bế tắc. Thành tựu này được xem là nền tảng quan trọng giúp cô trở thành người Trung Quốc đầu tiên giành Huy chương Fields.
Câu chuyện của Vương Hồng cũng làm dấy lên nhiều cuộc thảo luận về vai trò của báo chí trong việc lan tỏa giá trị khoa học. Nhiều độc giả đánh giá cao việc một tờ báo dành vị trí trang nhất để tôn vinh nhà khoa học thay vì các nhân vật giải trí hay thương mại, coi đây là thông điệp mạnh mẽ về sự trân trọng tri thức và nghiên cứu cơ bản.
Một bình luận được chia sẻ rộng rãi trên mạng xã hội viết: "Báo chí thực sự xuất sắc luôn có thể khiến mọi người cảm nhận được sức mạnh của ngôn từ."
Tiếp thêm động lực cho thế hệ trẻ
Điều gây xúc động nhất với nhiều độc giả trẻ không chỉ là thành tích khoa học của Vương Hồng mà còn là cách cô nhìn nhận thất bại và con đường phát triển bản thân.
Nhiều người chia sẻ rằng họ cảm thấy bớt lo lắng về tương lai sau khi biết đến quan điểm sống của nữ toán học. Một cư dân mạng viết rằng khi từng mất phương hướng vì nghĩ mình không đủ tài năng, họ đã được truyền cảm hứng từ suy nghĩ của Vương Hồng: nếu một hướng đi không hiệu quả, hãy cho bản thân thêm vài năm để suy nghĩ và lựa chọn lại.
Không ít độc giả cũng khen ngợi loạt côi vì khắc họa người trẻ bằng góc nhìn tích cực, gần gũi và đầy sự thấu hiểu. Họ hy vọng mỗi người đều có thể tìm được lĩnh vực mình thực sự yêu thích để kiên trì theo đuổi.
Dù vậy, một số chuyên gia cũng cho rằng công chúng cần nhìn nhận hiện tượng này một cách tỉnh táo, tránh biến sự quan tâm thành cơn sốt nhất thời. Điều quan trọng hơn cả là bầu không khí tôn vinh tri thức sẽ dần hình thành trong xã hội, khuyến khích nhiều thế hệ trẻ lựa chọn con đường nghiên cứu và sáng tạo khoa học trong tương lai.