Phát biểu khai mạc Hội thảo, Trung tướng, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Phạm Công Nguyên, Cục trưởng Cục pháp chế và cải cách hành chính, tư pháp (Bộ Công an) nhấn mạnh, Luật xử lý vi phạm hành chính là đạo luật có vị trí quan trọng trong hệ thống pháp luật về quản lý nhà nước, là cơ sở pháp lý trực tiếp để các cơ quan có thẩm quyền thực hiện chức năng phòng ngừa, phát hiện, ngăn chặn và xử lý các hành vi vi phạm hành chính. Theo thống kê của Bộ Công an, sau hơn 13 năm triển khai thi hành Luật, đã phát hiện gần 74,8 triệu vụ việc vi phạm hành chính; trong đó, đã xử phạt hơn 66 triệu vụ việc, chiếm 88,6%.

Thời gian qua, việc triển khai thi hành Luật Xử lý vi phạm hành chính và các văn bản quy định chi tiết, hướng dẫn thi hành trong lực lượng Công an nhân dân cơ bản đáp ứng yêu cầu công tác. Tuy nhiên, bên cạnh kết quả đạt được, thực tiễn thi hành Luật đã bộc lộ một số rào cản, vướng mắc, chưa theo kịp yêu cầu quản lý nhà nước, yêu cầu cải cách tư pháp, chuyển đổi số, phát triển kinh tế - xã hội. Do vậy, việc tiếp tục hoàn thiện pháp luật về xử lý vi phạm hành chính là yêu cầu khách quan, cấp thiết; không chỉ là yêu cầu về kỹ thuật lập pháp, mà còn là yêu cầu trực tiếp nhằm nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước, bảo đảm kỷ cương pháp luật.

Hội thảo tập trung thảo luận 7 nhóm chính sách trọng tâm nhằm tiếp tục hoàn thiện pháp luật về xử lý vi phạm hành chính, như: Hoàn thiện quy định về thời hiệu, mức phạt tiền tối đa, đối tượng và trách nhiệm hành chính; đổi mới trình tự, thủ tục xử phạt gắn với đẩy mạnh chuyển đổi số; hoàn thiện quy định thi hành quyết định xử phạt theo hướng tạo điều kiện cho tổ chức, cá nhân được hoãn, miễn, giảm, nộp phạt nhiều lần và bổ sung các trường hợp miễn, giảm thi hành hình thức xử phạt bổ sung. Cùng với đó, tập trung nghiên cứu hoàn thiện các biện pháp cưỡng chế thi hành quyết định xử phạt với nhiều giải pháp mới như tạm ngừng xuất cảnh, ngừng cung cấp điện, nước, tạm dừng đăng kiểm, đăng ký xe, cấp giấy phép lái xe; các biện pháp xử lý hành chính theo hướng nâng cao hiệu quả thi hành, đơn giản hóa trình tự thủ tục áp dụng...

Tại Hội thảo, các đại biểu đã đề xuất nhiều giải pháp hoàn thiện pháp luật về xử lý vi phạm hành chính, gắn với mục tiêu xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam và mục tiêu xây dựng lực lượng Công an nhân dân thật sự trong sạch, vững mạnh, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại.

Đại tá Lương Việt Long, Trưởng phòng Tham mưu, Công an tỉnh Quảng Ngãi cho rằng, cần thiết phải đẩy mạnh chuyển đổi số trong công tác xử lý vi phạm hành chính cũng như sớm xây dựng và vận hành đồng bộ Cơ sở dữ liệu quốc gia về xử phạt vi phạm hành chính, bảo đảm kết nối, liên thông, trao đổi văn bản điện tử giữa các cơ quan nhà nước từ Trung ương đến địa phương; khai thác hiệu quả môi trường Internet phục vụ công tác quản lý, tra cứu và xử lý vi phạm.

Đại tá Nguyễn Thanh Trí, Trưởng phòng Tham mưu, Công an tỉnh Gia Lai cho hay, thực tế phát sinh nhiều trường hợp người vi phạm vừa bị xử lý hình sự, vừa có hành vi vi phạm hành chính khác, như các đối tượng trong các vụ án ma túy. Trong khi đó, nhiều trường hợp đang chấp hành án tại cơ sở giam giữ nên không có điều kiện thi hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính. Ông kiến nghị, trong quá trình xây dựng Luật xử lý vi phạm hành chính mới cần sớm có hướng dẫn, quan điểm thống nhất để bảo đảm việc tổ chức thi hành đạt hiệu quả hơn.

Đại tá Từ Nhật Tú, Trưởng phòng Tham mưu, Công an tỉnh Quảng Trị thông tin, việc áp dụng các quy định pháp luật liên quan đến xử lý người chưa thành niên từ đủ 14 tuổi đến dưới 18 tuổi có hành vi sử dụng trái phép chất ma túy vẫn còn nhiều bất cập. Theo khoản 4 Điều 33 Luật Phòng, chống ma túy, việc đưa người trong độ tuổi này vào cơ sở cai nghiện bắt buộc không được xem là biện pháp xử lý vi phạm hành chính. Vì vậy, khi phát hiện trường hợp vi phạm, cơ quan Công an phải thực hiện đồng thời hai thủ tục: Lập hồ sơ đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc theo Luật Phòng, chống ma túy và xử phạt vi phạm hành chính đối với hành vi sử dụng trái phép chất ma túy theo Luật Xử lý vi phạm hành chính. Tuy nhiên, việc áp dụng đồng thời hai quy định đối với cùng một hành vi là chưa thật sự phù hợp, nhất là đối với người chưa thành niên.

Đại tá Từ Nhật Tú đề xuất, trong quá trình xây dựng và hoàn thiện pháp luật cần bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ giữa các quy định, lấy Luật xử lý vi phạm hành chính làm hành lang pháp lý nền tảng, nhằm nâng cao tính khả thi và hiệu quả trong thực tiễn áp dụng.