Chuyến thăm cấp nhà nước của Tổng thống Lee Jae Myung tới Trung Quốc được xem là phép thử then chốt, đặt Seoul trước bài toán cân bằng quan hệ với Bắc Kinh, Washington và an ninh bán đảo Triều Tiên.
Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae Myung (phải) trong cuộc hội đàm với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình bên lề Hội nghị cấp cao APEC 2025 ở Gyeongju, ngày 1/11/2025. Ảnh: THX/TTXVN
Theo tờ Thời báo Hàn Quốc (koreatimes.co.kr) ngày 5/1, Tổng thống Hàn Quốc Lee Jae Myung đang thực hiện chuyến thăm cấp nhà nước kéo dài 4 ngày (4 - 7/1) tới Trung Quốc để tiến hành hội đàm với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình, trong đó hai bên dự kiến tập trung thảo luận vấn đề Triều Tiên, quan hệ kinh tế và giao lưu văn hóa.
Bước đi chiến lược nhằm tái lập cân bằng
Đây là chuyến thăm Trung Quốc đầu tiên của ông Lee kể từ khi nhậm chức vào tháng 6 năm ngoái và cũng là chuyến thăm đầu tiên của một Tổng thống Hàn Quốc tới Trung Quốc kể từ năm 2019. Ông Lee có cuộc hội đàm với Chủ tịch Tập Cận Bình vào ngày 5/1, đánh dấu cuộc gặp thứ hai giữa hai nhà lãnh đạo chỉ trong vòng 2 tháng, sau khi họ gặp nhau bên lề Hội nghị cấp cao Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á - Thái Bình Dương (APEC) tại Gyeongju hồi đầu tháng 11/2025, thời điểm ông Tập Cận Bình thăm Hàn Quốc lần đầu tiên sau 11 năm.
Khoảng thời gian ngắn ngủi giữa hai cuộc gặp thượng đỉnh được giới quan sát đánh giá là điều "bất thường" trong ngoại giao song phương, phản ánh quyết tâm của chính quyền mới tại Seoul trong việc ổn định và điều chỉnh lại mối quan hệ với Bắc Kinh.
Như vậy, sau khi giải quyết các vấn đề thương mại cấp bách với Mỹ, chính quyền của Tổng thống Lee đang hướng tới mục tiêu khôi phục sự cân bằng ngoại giao khu vực. Chuyến thăm trên không chỉ đơn thuần là nghi thức, mà là bài kiểm tra thực tế cho cam kết về một "ngoại giao thực dụng dựa trên các nguyên tắc" mà ông Lee luôn theo đuổi.
Thận trọng trong bối cảnh địa chính trị phức tạp
Thời điểm diễn ra chuyến thăm được đánh giá là đặc biệt nhạy cảm. Căng thẳng toàn cầu đang leo thang sau sự kiện Mỹ bắt giữ Tổng thống Venezuela Nicolas Maduro - một động thái dự báo sẽ làm gia tăng rạn nứt giữa Washington và Bắc Kinh.
Trong cuộc phỏng vấn với truyền thông Trung Quốc trước thềm chuyến thăm, Tổng thống Lee đã tái khẳng định sự tôn trọng đối với nguyên tắc “Một Trung Quốc” - nền tảng được duy trì từ năm 1992. Tuy nhiên, trong bối cảnh căng thẳng gia tăng liên quan tới Đài Loan sau các cuộc diễn tập quân sự quy mô lớn của Trung Quốc gần hòn đảo này hồi tuần trước, Tổng thống Lee được cho là sẽ chịu áp lực phải làm rõ lập trường của Seoul về vấn đề mà Bắc Kinh coi là lợi ích cốt lõi của mình.
Cùng với đó, ưu tiên cấp bách nhất của cuộc hội đàm là tình hình bán đảo Triều Tiên. Ngay trước khi ông Lee khởi hành, Bình Nhưỡng đã thực hiện vụ phóng tên lửa - đánh dấu lần thử vũ khí đầu tiên của Triều Tiên trong năm nay. Trong bối cảnh này, Hàn Quốc xác định vai trò của Trung Quốc là không thể thiếu. Seoul cần tận dụng cơ hội này để gây áp lực, kêu gọi Bắc Kinh không chỉ tạo điều kiện cho đối thoại mà còn phải tái khẳng định nguyên tắc phi hạt nhân hóa.
Về quan hệ song phương
Bên cạnh an ninh, chuyến thăm còn nhắm tới việc giải quyết các vấn đề nhạy cảm, trong đó có việc Trung Quốc xây dựng các cấu trúc bằng thép tại khu vực biển chồng lấn trên biển Hoàng Hải, điều mà Seoul cho rằng có thể đặt nền móng cho các yêu sách lãnh thổ.
Về làn sóng văn hóa (Hallyu), Hàn Quốc muốn giải quyết "lệnh cấm không chính thức" đối với văn hóa đại chúng của nước này tại Trung Quốc. Việc bình thường hóa giao lưu văn hóa được kỳ vọng sẽ thúc đẩy hiểu biết lẫn nhau và mang lại lợi ích kinh tế cho cả hai bên.
Ngoài ra, sự hiện diện của một đoàn doanh nghiệp lớn cùng lãnh đạo các tập đoàn hàng đầu Hàn Quốc cho thấy khía cạnh kinh tế là trụ cột quan trọng của chuyến thăm. Ông Lee sẽ tham dự Diễn đàn Kinh tế Hàn Quốc - Trung Quốc tại Bắc Kinh để thảo luận việc mở rộng hợp tác trong các lĩnh vực như trí tuệ nhân tạo, năng lượng xanh, chuỗi cung ứng và du lịch.
Trong bối cảnh chuỗi cung ứng toàn cầu đang được tái cấu trúc, hai nước cần tìm kiếm các hình thức hợp tác mới dựa trên sự tương hỗ và công bằng. Bài học từ quá khứ cho thấy sự nhượng bộ quá mức thường mang lại ít kết quả; thay vào đó, sự hợp tác bền vững phải dựa trên những nguyên tắc rõ ràng.
Kỳ vọng của công chúng Hàn Quốc đối với chuyến thăm này rất cụ thể: Một chính sách đối ngoại không gây xung đột nhưng cũng không hy sinh lợi ích quốc gia. Nếu Tổng thống Lee Jae Myung có thể giữ vững sự cân bằng: kiên định về nguyên tắc, chính xác về lợi ích, chuyến thăm này sẽ là dấu mốc định hình di sản ngoại giao của chính quyền ông, đồng thời mở ra một chương mới cho quan hệ Hàn - Trung.