Theo báo chí Anh ngày 4/8, chính phủ của Thủ tướng Narendra Modi đang tìm cách mở rộng các ưu đãi thuế dành cho doanh nghiệp nước ngoài, trong nỗ lực phát triển chuỗi cung ứng công nghệ và nâng cao sức cạnh tranh của ngành sản xuất Ấn Độ.

Theo đề xuất được trình lên quốc hội ngày 4/8, thời hạn áp dụng chính sách miễn thuế sẽ được kéo dài thêm 10 năm, từ năm 2031 lên năm 2041. Chính sách này áp dụng với các công ty nước ngoài sở hữu và cung cấp máy móc, thiết bị cho những nhà sản xuất theo hợp đồng tại Ấn Độ.

Các doanh nghiệp hưởng lợi có thể bao gồm những tập đoàn công nghệ như Apple, vốn cung cấp dây chuyền và thiết bị sản xuất cho các đối tác lắp ráp iPhone tại Ấn Độ như Foxconn của Đài Loan và Tata Electronics.

Bộ trưởng Tài chính Ấn Độ Nirmala Sitharaman cho biết những sửa đổi về thuế cần được thông qua khẩn cấp nhằm tạo thuận lợi cho hoạt động kinh doanh, đồng thời mang lại sự ổn định và khả năng dự báo cho các nhà đầu tư.

New Delhi mới đưa ra chính sách miễn thuế này vào đầu năm nay trong khuôn khổ chương trình “Make in India”. Tuy nhiên, thời hạn đến năm 2031 được nhiều doanh nghiệp đánh giá là chưa đủ dài để lên kế hoạch cho các dự án đầu tư quy mô lớn.

Theo quy định hiện hành, một công ty nước ngoài có thể bị coi là phát sinh nghĩa vụ thuế tại Ấn Độ nếu sở hữu máy móc được đặt tại nhà máy của đối tác trong nước, ngay cả khi thiết bị chỉ được sử dụng để sản xuất hàng hóa cho chính công ty đó.

Các hãng điện thoại thông minh đã đề nghị chính phủ điều chỉnh quy định, bảo đảm doanh nghiệp không phải chịu thêm thuế chỉ vì cung cấp máy móc và công cụ sản xuất cho nhà máy đối tác.

Bộ Tài chính Ấn Độ cho biết thời hạn miễn thuế ban đầu được đánh giá là quá ngắn đối với những khoản đầu tư dài hạn. Việc kéo dài đến năm 2041 được kỳ vọng tạo đủ sự chắc chắn để các tập đoàn cam kết triển khai thêm dây chuyền sản xuất tại nước này.

Dự luật, nhiều khả năng được quốc hội Ấn Độ thông qua trong những ngày tới, sẽ áp dụng đối với hoạt động sản xuất nhiều loại thiết bị điện tử, trong đó có điện thoại di động, máy tính bảng, máy tính xách tay, máy chủ và thiết bị đeo thông minh.

Bộ Tài chính cho biết đề xuất hướng trực tiếp tới mục tiêu củng cố Ấn Độ như một cứ điểm sản xuất điện tử, đồng thời phát triển sâu hơn các chuỗi cung ứng hỗ trợ ngành công nghiệp này.

Ông Pankaj Mohindroo, Chủ tịch Hiệp hội Điện tử và Di động Ấn Độ, nhận định việc điều chỉnh sẽ giảm gánh nặng cho doanh nghiệp nước ngoài và tạo thêm động lực cho lĩnh vực sản xuất điện tử. Theo ông, việc chủ thương hiệu cung cấp thiết bị cho các nhà sản xuất theo hợp đồng là thông lệ phổ biến trên thế giới.

Ấn Độ đang nổi lên như một mắt xích ngày càng quan trọng trong chuỗi cung ứng của Apple, khi tập đoàn Mỹ tìm cách giảm mức độ phụ thuộc vào hoạt động sản xuất tại Trung Quốc.

Theo Counterpoint Research, các đối tác của Apple tại Ấn Độ dự kiến sản xuất khoảng 26% tổng số iPhone xuất xưởng trên toàn cầu trong năm 2026, tăng từ 22% năm 2025 và chỉ 6% vào năm 2022.

Ông Neil Shah, Phó chủ tịch Counterpoint Research, cho rằng tốc độ mở rộng này cho thấy quá trình đa dạng hóa chuỗi cung ứng đang diễn ra rõ nét. Các chính sách hỗ trợ trong nước cũng giúp thúc đẩy chiến lược Trung Quốc cộng một của Apple, trong đó doanh nghiệp duy trì hoạt động tại Trung Quốc nhưng đồng thời phát triển thêm cơ sở sản xuất ở quốc gia khác.

Trong những năm gần đây, chính phủ của ông Modi đã đơn giản hóa thủ tục thành lập doanh nghiệp, hợp nhất các bộ luật lao động và số hóa quy trình thuế nhằm cải thiện môi trường đầu tư.

Tuy nhiên, các doanh nghiệp vẫn phàn nàn về tình trạng thực thi thuế thiếu nhất quán, cùng hệ thống thủ tục và quy định tuân thủ phức tạp. Những hạn chế này càng trở nên đáng chú ý khi New Delhi đẩy mạnh thu hút các tập đoàn toàn cầu và tìm cách cạnh tranh với Trung Quốc trong lĩnh vực sản xuất.

Ông Anupam Manur, Giáo sư kinh tế tại Viện Takshashila ở Bengaluru, cho rằng thời hạn đến năm 2031 ngắn hơn chu kỳ thu hồi vốn của nhiều dự án mà chính sách muốn thu hút. Theo ông, việc kéo dài ưu đãi đến năm 2041 sẽ giúp giảm chi phí giao dịch và thuế, qua đó khiến Ấn Độ trở nên hấp dẫn hơn đối với các tập đoàn đang xem xét dịch chuyển hoặc mở rộng chuỗi sản xuất.