Nghịch lý cung - cầu thị trường lao động TPHCM

Tỷ lệ người thất nghiệp cao nhất cả nước nhưng doanh nghiệp vẫn thiếu hụt lao động. Đây là một trong những thông tin nổi bật được trao đổi tại Hội thảo chia sẻ một số kết quả Nghiên cứu thị trường lao động TP Hồ Chí Minh, do Viện Khoa học lao động và Xã hội (KHLĐ&XH) (Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội) tổ chức hôm qua (29/8).

 

Người lao động “nhảy việc”


Nghiên cứu được triển khai từ tháng 8/2011, do Viện KHLĐ&XH cho thấy một thực tế đang diễn ra tại TP Hồ Chí Minh: Cụ thể, theo kết quả nghiên cứu, tỷ lệ lao động thất nghiệp của TP Hồ Chí Minh là 1,24%. Điều đáng nói, thời gian lao động bị thất nghiệp không dài và nguyên nhân lớn nhất dẫn đến thất nghiệp lại đến từ phía người lao động. Gần 50% số người thất nghiệp do họ không tìm được việc làm có mức lương như mong muốn.


 

May xuất khẩu tại Công ty cổ phần SXKD và XNK Bình Thạnh (Gilimex) thuộc Benthanh Group. Ảnh: Thanh vũ-TTXVN.

Mặc dù, tỷ lệ lực lượng lao động đã qua đào tạo khá cao (52,72%) nhưng so với nhu cầu thực tế vẫn chưa đáp ứng được. Bởi vậy, có gần 35% thất nghiệp là do trình độ chuyên môn kỹ thuật và kinh nghiệm chưa đáp ứng được nhu cầu công việc.


Tuy nhiên, bà Nguyễn Huyền Lê, Trưởng phòng quan hệ lao động - tiền lương (Viện KHLĐ&XH) đại diện nhóm nghiên cứu khẳng định: “Thất nghiệp hoàn toàn không phải là do thiếu chỗ làm việc, mà do cung và cầu lao động chưa gặp nhau, thất nghiệp do cá nhân người lao động tự nguyện, thất nghiệp chỉ mang tính tạm thời (không quá 3 năm)”. Đối với một thành phố có nền kinh tế phát triển như TP Hồ Chí Minh, nguyên nhân lớn nhất dẫn đến thất nghiệp là do người lao động muốn tìm kiếm công việc có mức lương cao hơn, điều kiện làm việc tốt hơn, cơ hội thăng tiến, địa điểm phù hợp... Còn nguyên nhân do mới bước vào thị trường lao động nên khó kiếm việc, do doanh nghiệp gặp khó khăn chiếm tỷ lệ không đáng kể.

 

Lệch pha cung - cầu


Bên cạnh đó, chủ doanh nghiệp lại không thể tuyển đủ lao động. Tình trạng thiếu hụt lao động xuất hiện tại nhiều cấp độ, ngành nghề. Kết quả khảo sát cho thấy 52% số chủ sử dụng lao động cho biết gặp khó khăn trong tuyển dụng lao động được đào tạo đúng ngành đúng nghề và rất khó khăn để tuyển dụng lao động có trình độ cao sau khi nâng cao công nghệ và đầu tư nhiều vốn vào sản xuất kinh doanh. Cũng có 23% số chủ doanh nghiệp cho biết các kỹ năng mà lao động đã được đào tạo bị lệch so với các kỹ năng mà thị trường cần; 35% số chủ doanh nghiệp “than phiền” các kỹ năng được đào tạo của lao động mới chưa phù hợp với nhu cầu của doanh nghiệp.


Có nhiều nguyên nhân dẫn đến tình trạng thiếu hụt lao động nói trên. Thứ nhất, là thành phố lớn nhất cả nước, TP Hồ Chí Minh phát triển đa dạng loại hình dịch vụ. Đặc biệt, việc làm ở khu vực phi chính thức phát triển mạnh đã tạo ra khối lượng việc làm khá lớn. Đặc điểm của khu vực kinh tế phi chính thức là các thỏa thuận về việc làm, thời gian làm việc, linh hoạt về điều kiện lao động; do vậy dù thu nhập thấp, bấp bênh nhưng lại thu hút khá đông nhiều lao động.


Nguyên nhân thứ hai là chất lượng lao động và cách sử dụng lao động của chủ doanh nghiệp. Lao động có trình độ trung cấp sau khi ra trường được tuyển vào làm việc tại doanh nghiệp nhưng lại được sử dụng và trả lương như lao động không được đào tạo về chuyên môn. Điều đó dẫn đến hậu quả là ít người muốn học nghề, thiếu hụt lao động kỹ thuật trên thị trường. Khảo sát cho thấy có 80% lao động không có nhu cầu đào tạo mới hay đào tạo nâng cao.


Kết nối cung - cầu


Trên cơ sở những kết quả thu thập được, nhóm nghiên cứu đã đưa ra một số khuyến nghị để nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, giúp cho việc kết nối cung - cầu lao động được tốt hơn.


Cụ thể, các cơ quan quản lý nhà nước về giáo dục, đào tạo cần chú trọng định hướng các trường nghề xây dựng và tổ chức thực hiện chuẩn đầu ra chung cho từng ngành để đáp ứng yêu cầu xã hội. Chú trọng tăng cường hợp tác chặt chẽ giữa công tác hướng nghiệp, tuyển sinh, đào tạo, thực tập với nhu cầu tuyển dụng của doanh nghiệp và xã hội. Các nhà trường/cơ sở đào tạo cần tăng cường tiếp cận thông tin nhu cầu nhân lực trong xã hội về cơ cấu, trình độ nghề, quy mô, số lượng.


Đồng thời, các doanh nghiệp cần làm tốt việc thông tin với cơ quan quản lý nhà nước và phối hợp với đơn vị dự báo nhu cầu nhân lực thông tin về nhu cầu tuyển dụng lao động theo cơ cấu ngành nghề, số lượng lao động ngắn hạn và trung hạn. Doanh nghiệp cũng cần chú trọng xây dựng kế hoạch nhân lực trung hạn, dài hạn về cơ cấu ngành nghề, quy mô, chất lượng và thông tin về nhu cầu xã hội; xây dựng những chính sách về tiền lương và khen thưởng thu hút nhân lực phù hợp với thực tế đời sống xã hội và giá trị sức lao động, đặc biệt là đối với lực lượng lao động kỹ thuật, lao động phổ thông. Bên cạnh đó, nhóm nghiên cứu cũng khuyến cáo, người lao động cần tìm hiểu thị trường lao động, doanh nghiệp, nhà trường, cơ sở đào tạo để biết nhu cầu việc làm, điều kiện làm việc, ngành nghề đào tạo...


Mạnh Minh

Việc làm

Từ thiện

Gương tốt - việc tốt

Hợp tác nội dung
KÊNH THÔNG TIN CỦA CHÍNH PHỦ DO TTXVN PHÁT HÀNH Tổng biên tập: Ninh Hồng Nga | Giới thiệu - Liên hệ tòa soạn
Giấy phép xuất bản Số 16/GP-TTĐT cấp ngày 11/3/2009
Tòa soạn: Số 5 Lý Thường Kiệt, Hà Nội
Điện thoại: 04-38267042, 04-38252931(2339,2208)- Fax: 04-38253753
Email:baotintuc@vnanet.vn – toasoantintuc@gmail.com
© Bản quyền thuộc về Báo Tin tức - TTXVN
Cấm sao chép dưới mọi hình thức nếu không có sự chấp thuận bằng văn bản
Liên kết site: báo thể thao, ngoại hạng anh