Giúp thanh niên khởi nghiệp với nghề truyền thống - Bài 2: “Níu chân” người trẻ ở lại làng nghề

Hướng thanh niên làng nghề ý thức hơn về tầm quan trọng và lợi ích kinh tế của việc phát triển làng nghề, đầu tư xứng đáng cho việc đào tạo nhân lực kỹ thuật cao cho làng nghề truyền thống... là những động thái đang được tính đến để cùng người trẻ làm hưng thịnh nghề truyền thống.

Để người trẻ không “quay lưng”

Theo khảo sát của Ban Thanh niên nông thôn (Thành đoàn Hà Nội), hiện thủ đô có 272 làng nghề đã được công nhận là làng nghề truyền thống. Ở đó, các chủ doanh nghiệp sẵn sàng trả lương rất cao. Theo phản ánh của các doanh nghiệp này, họ còn sẵn sàng đào tạo nghề miễn phí, học việc có lương từ 2 - 3 triệu đồng/tháng, cấp nguyên liệu để thanh niên mang về làm tại nhà mình hoặc làm tại doanh nghiệp của họ, bao tiêu cả “đầu ra”... Thế nhưng... lực lượng lao động trẻ lại không mặn mà.

 

Anh Nguyễn Đình Trung, Trưởng ban Thanh niên nông thôn cho rằng: Thực tế đó đặt ra yêu cầu cần phải giúp thanh niên làng nghề hiểu đúng về bản chất và hệ lụy của việc rời làng ra đi. Theo anh Nguyễn Đình Trung, qua trao đổi với các doanh nghiệp trẻ tại làng nghề, có một giải pháp là xây dựng kế hoạch cung cấp thông tin giúp thanh niên có một cái nhìn tổng thể và chân thực về đời sống công nhân các khu công nghiệp, từ đó có sự cân nhắc lựa chọn phù hợp.

Bên cạnh đó, một nguyên nhân khiến đa phần người trẻ không mặn mà với nghề truyền thống là vì họ cảm thấy làm nghề không “sang”, khó giàu. Chính vì thế, việc tôn vinh họ, cũng như tạo điều kiện cho nhiều bạn trẻ có cơ hội biết đến những mô hình thành công hoặc gương thanh niên giàu với làng nghề là rất cần thiết. Cách làm này đã và đang được Thành đoàn Hà Nội triển khai và có hiệu ứng tích cực. Một trong các biện pháp đã được Thành đoàn thực hiện và khá hiệu quả là Hội thi tay nghề cho thanh niên các làng nghề. Theo anh Nguyễn Đình Trung, những năm trước, Thành Đoàn tổ chức hội thi tay nghề cho thanh niên. Năm nay, lần đầu tiên tổ chức Hội thi theo nhóm gồm 3 huyện, thi ở hai nội dung là nghề thêu và điêu khắc. Mỗi nghề thu hút gần 100 thợ tham gia.

Tuy nhiên, quy mô tổ chức Hội thi tay nghề này chưa xứng tầm với số lượng làng nghề của Hà Nội hiện có. Vì thế, tới đây, theo Thành đoàn Hà Nội, việc tổ chức Hội thi sẽ được tăng cường. Ban Thanh niên nông thôn đang tham mưu để tiến tới triển khai theo cụm địa bàn hoặc theo từng nhóm nghề truyền thống. “Việc tăng cường hơn nữa việc tổ chức những hội thi tay nghề “Bàn tay vàng” cho thanh niên làng nghề vừa có ý nghĩa quảng bá nghề truyền thống, vừa để thanh niên nhận thức được sự quan trọng của việc phát triển kinh tế làng nghề, lợi ích của làm kinh tế làng nghề. Các bạn làm nghề cũng như chưa có ý định làm nghề truyền thống sẽ thấy làm nghề cũng được tôn vinh, coi trọng”, anh Nguyễn Đình Trung khẳng định.


Ông Doãn Văn Tỏa, Trưởng Ban chính sách - Liên minh Hợp tác xã Việt Nam: Nhiều biện pháp giúp duy trì và phát triển làng nghề Cả nước hiện có hơn 2.000 làng nghề truyền thống. Các mặt hàng thủ công truyền thống có rất nhiều tiềm năng về thị trường trong nước và quốc tế. Để thúc đẩy sự phát triển của làng nghề truyền thống thì vai trò các đoàn thể rất quan trọng. Các Tổ hợp tác do các hộ gia đình hợp lại hoạt động rất hiệu quả: Giúp đỡ nhau trong việc nhận đơn hàng, gia công mẫu mã, thiết kế, mua nguyên liệu, bán sản phẩm... Hợp tác xã thì hoạt động với quy mô lớn hơn, giúp cho việc xuất khẩu sản phẩm ra nước ngoài, tổ chức liên doanh liên kết. Đặc biệt, trong làng nghề truyền thống, với việc sản xuất phân tán, các tổ hợp tác và hợp tác xã là những vệ tinh, đầu mối để các cơ sở này phát triển. Mối quan hệ giữa hợp tác xã với doanh nghiệp ngày càng chặt chẽ, hỗ trợ cho các cơ sở sản xuất, các doanh nghiệp làm nghề truyền thống ở nhiều khâu. Hợp tác xã cũng liên kết với các đoàn thể như Hội phụ nữ, Hội nông dân, Đoàn thanh niên, Hội cựu chiến binh... để giúp các hộ gia đình làm nghề truyền thống. Nhiều năm nay, Liên minh Hợp tác xã còn tạo điều kiện cho các doanh nghiệp làng nghề tham gia nhiều hội chợ xúc tiến thương mại. Tất cả các biện pháp đó giúp duy trì và phát triển làng nghề.


Chú trọng đào tạo nhân lực trẻ

Những đơn hàng ngày càng lớn về các sản phẩm thủ công mỹ nghệ (mà hầu hết được sản xuất tại các làng nghề truyền thống) cả trong và ngoài nước khiến việc đào tạo đội ngũ thợ có tay nghề giỏi đang trở thành yêu cầu ngày càng cấp bách. Việc truyền nghề tại các làng nghề cũng đứng trước yêu cầu phải mới hơn cách làm lâu nay, trong đó vai trò của những nghệ nhân cao tuổi cần được quan tâm hơn.

Theo TS Tôn Gia Hóa - Trưởng ban Dự án của Hiệp hội Làng nghề Việt Nam, với mỗi làng nghề, việc hệ trọng nhất là đảm bảo cho các sản phẩm thủ công của làng ngày càng phát triển mà vẫn giữ được đặc trưng vốn có”, TS Tôn Gia Hóa phân tích, “các nghệ nhân cao tuổi là người nắm giữ nhiều kinh nghiệm bí quyết nghề nghiệp, là mắt xích đầu tiên của quá trình đào tạo, hành nghề và lưu giữ”. Chính vì vậy, người trẻ có trách nhiệm đứng ra tổ chức việc tạo nên một không gian rộng mở cho nghệ nhân cao tuổi hoạt động truyền dạy kinh nghiệm làng nghề.

Nhiều ý kiến cho rằng, đào tạo nhân lực kỹ thuật cao, trong đó chú trọng đến vai trò của nghệ nhân là một ưu tiên cần được tính đến trong thời gian tới.
Theo ông Vũ Quốc Tuấn, Chủ tịch Hiệp hội làng nghề Việt Nam, hiện nay, việc đào tạo các nghề thủ công trong hệ thống trường nghề của ngành LĐ - TB&XH cũng như ngành GD - ĐT chưa nhiều và chưa hiệu quả, một phần là do nguyên nhân chưa tận dụng được nguồn lợi từ những nghệ nhân già và thợ lành nghề. Ông Tuấn đề xuất thời gian tới, cần có cơ chế để khuyến khích và tạo điều kiện để những người thợ giỏi như thế được tham gia vào quá trình đào tạo trong trường lớp chính quy. “Trong số đó, có nhiều thợ trẻ tay nghề giỏi”, ông Tuấn nói. Đây cũng là một việc làm cho thanh niên làng nghề thấy được nếu “trụ” lại với làng nghề cũng là một trọng trách của mình và được xã hội đánh giá cao.

Cùng với sự phát triển chung của xã hội, việc đưa các sản phẩm vượt khỏi lũy tre làng, tới nhiều địa phương và vươn ra với thế giới nằm trong tay lớp trẻ, là những người có kiến thức, có khả năng giao tiếp và đặc biệt là có khát vọng vươn cao trong xã hội. Tương lai của làng nghề truyền thống sẽ khả quan nếu thanh niên làng nghề được khích lệ, được quan tâm đầu tư.

Bài và ảnh: Mạnh Minh

Việc làm

Từ thiện

Gương tốt - việc tốt

Hợp tác nội dung
KÊNH THÔNG TIN CỦA CHÍNH PHỦ DO TTXVN PHÁT HÀNH Tổng biên tập: Ninh Hồng Nga | Giới thiệu - Liên hệ tòa soạn
Giấy phép xuất bản Số 16/GP-TTĐT cấp ngày 11/3/2009
Tòa soạn: Số 5 Lý Thường Kiệt, Hà Nội
Điện thoại: 04-38267042, 04-38252931(2339,2208)- Fax: 04-38253753
Email:baotintuc@vnanet.vn – toasoantintuc@gmail.com
© Bản quyền thuộc về Báo Tin tức - TTXVN
Cấm sao chép dưới mọi hình thức nếu không có sự chấp thuận bằng văn bản
Liên kết site: báo thể thao, ngoại hạng anh