Nồm chiều...

Tháng 4 Âm lịch, trời miền Trung đổ gió nồm. Rười rượi mát là nồm chiều. Hai giờ là lao rao. Bốn giờ là ron rót. Cái gió nồm lạ lắm. Mạnh mà êm; cứ ron rót, ron rót như nước chảy đều qua ống cấp nước cho tua bin thủy điện - không vật vã, xé giằng như ngọn Nam Cồ thốc tháo, không ào ạt sục sôi như thác đổ đầu nguồn - nhưng kì thực mạnh mẽ vô cùng! Cứ nhìn những sóng lúa vàng đuổi nhau trên đồng đủ biết. Quằn quại, quằn quại từng lượn lớn. Từng đợt gió tràn qua, lúa bị dúi ngã nằm xoài, xếp sát mặt ruộng khô.

Mới trông tưởng chừng không thể gượng nổi lên. Ấy vậy mà gió vừa đuối hơi nguôi nguôi, lúa đã rùng rùng bật dậy! Cũng hay. Là nhờ sức mạnh đoàn kết. Một thân lúa thì mảnh mai, yếu ớt; nhưng trăm, ngàn, vạn, triệu thân lúa tựa vào nhau - to kèm bé, cứng kèm mềm, khỏe kèm yếu - bỗng khiến cho cả khối cộng đồng ấy thành nguyên một tấm-thảm-ruộm-vàng bền chắc, dẻo dai co, dãn, xẹp xuống, phồng lên đủ kiểu theo đỏng đảnh gió nồm mà vẫn chẳng hề chi. Nồm chiều từ biển đi vào, mang nhiều hơi nước nên mát lắm. Ngọt và mát; đó là những hình dung từ - xem như cần và đủ - để diễn tả hương vị nồm chiều.

Mát thì dễ hiểu. Còn ngọt? Từ ấy người quê dùng hình ảnh hóa một trạng thái thay vì chỉ mùi vị. Đó là trạng thái chuyển động thông suốt, xuôi thuận, ung dung không hấp tấp, trơn tru không vướng víu của nồm chiều. Chuyển động ấy khiến cánh chong chóng quay tít mù mà vẫn êm, khiến bụi tre già rạp sát, uốn cong mà không đổ gãy, khiến cánh diều lên cao, lừng lững tít tận không trung lộng gió mà vẫn chỉ lắc lư, vây vẩy, nhẹ nhàng…

Còn nữa; trâu bò. Bò đủng đỉnh ven bờ. Trâu lang thang trên những vạt ruộng khô vừa gặt xong còn trơ gốc rạ. Gặm, bứt sột soạt. Thi thoảng chúng vẫn không quên ngẩng đầu, vươn cổ rống ò, mắt khoái trá lim dim mà đón nồm chiều. Nồm chiều giúp xua ruồi muỗi, giúp lũ trâu làm nguội bớt lớp da đen suốt ngày hôi hổi do thiếu nước để đằm. Cảm nhận nồm chiều hẳn vật cũng như người. Chắc chắn là mát; rất mát! Cái mát mà - nếu không còn phải bận lang thang đi gặm cỏ - hẳn chúng sẽ… lăn kềnh ra mặt ruộng mà tận hưởng; để vị ngọt mát của nồm chiều thấm sâu vào tận các giác quan trong trạng thái lơ mơ…

Người ưng nồm chiều. Cỏ cây, muôn vật ưng nồm chiều. Tháng 4. Hạ về mong ngóng nồm chiều. Nỗi mong ngóng đã hoài thai, tượng hình thành 2 câu ca dao:
Lạy bà, bà thổi gió nồm

Chồng bà ở Quảng kéo buồm theo sau…

Y Nguyên
Tin khác
  • Mùa nhổ lạc

    Mùa nhổ lạc

    10:06 ngày 22/05/2015

    Ven sông Vu Gia (Đại Lộc, Quảng Nam) quê tôi ngày ấy, ngoài trồng vài ba sào lúa ở ruộng ra, mỗi nhà còn trồng trên đất nà, đất biền vài sào đậu phụng (lạc) hay còn gọi là đậu chùm để bán tươi, phơi khô ép dầu ăn dần quanh năm...

Sáng tác

  • Bắt chuột đồng mùa nước nổi

    Bắt chuột đồng mùa nước nổi

    Đang còn ngáy ngủ, co ro trong chiếc mền dày, ông anh họ lay mạnh: "Dậy mau đi bắt chuột đồng". Như có lực thôi miên, tôi bật dậy tỉnh queo: "Sớm vậy huynh?". "Ờ, phải đi từ sáng sớm mới bắt được nhiều”. Sở dĩ ông anh tôi bảo thế vì sáng sớm, con nước lên cao, rắn, cúm núm, chuột đồng, cò... kéo nhau lên các gò cao trú ngụ. Đây là cơ hội ngàn vàng để đi săn.

  • Ký ức mùa đông

  • Mẹ, đàn con và bão lũ

  • Bà già nhà quê

Ẩm thực

Hợp tác nội dung
KÊNH THÔNG TIN CỦA CHÍNH PHỦ DO TTXVN PHÁT HÀNH Tổng biên tập: Ninh Hồng Nga | Giới thiệu - Liên hệ tòa soạn
Giấy phép xuất bản Số 16/GP-TTĐT cấp ngày 11/3/2009
Tòa soạn: Số 5 Lý Thường Kiệt, Hà Nội
Điện thoại: 04-38267042, 04-38252931(2339,2208)- Fax: 04-38253753
Email:baotintuc@vnanet.vn – toasoantintuc@gmail.com
© Bản quyền thuộc về Báo Tin tức - TTXVN
Cấm sao chép dưới mọi hình thức nếu không có sự chấp thuận bằng văn bản
Liên kết site: báo thể thao, ngoại hạng anh